Medeniyetlere Beşik Olmuş Arapgir
Haber
04 Aralık 2019 - Çarşamba 14:42
 
Medeniyetlere Beşik Olmuş Arapgir
Son zamanlarda 'Mor Reyhanı' ile kendinden söz ettiren Arapgir, birçok kültürü ve tarihi yerleri de içerisinde barındırıyor. İlçeyi ziyaret eden yabancı turistler ise, Arapgir'in tarihi güzellikleri karşısında şaşkınlıklarını gizleyemiyor.
Video Haber Haberi
Medeniyetlere Beşik Olmuş Arapgir

Arapgir, yerleştiği havza ve sahip olduğu kültürel değerler itibariyle tam anlamıyla bir kadim kültür geleneğini ve birikimini temsil ediyor.

Bu geleneği oluşturan her bir unsuru günümüze taşıma işlevini üstlenmiş olması açısından da Türkiye’nin Kültür Mirası haritasının kilometre taşlarından birini oluşturan Arapgir, tarihsel sürekliliğin somut yansıması olarak, çeşitli medeniyetlerin birbirinden etkileşerek ürettiği yüzlerce eserle bu topraklarda aynı zamanda geçmişle gelecek arasında sağlam bir köprü kurmanın mücadelesini veriyor. Yüz yıllarca çok kültürlülüğü ve farklılıkları aynı coğrafyada barındırma başarısını gösteren, üstelik bu farklılıkları aynı pota içinde eritme derdine düşmeden bu işi başaran Arapgir, üzerinde barındırdığı kültürel, tarihsel, sanatsal, inançsal ve doğal nitelikteki kültürel miras kapsamındaki eserler ile hakiki anlamda bir açık hava müzesi özelliğini taşıyor. Arapgir’in tarih ve kültür hazineleri oldukça fazla durumda bunlar: Tarihi camiler, 800 yıllık cem evi, mescidler, kervansaraylar, konaklar, tarihi kiliseler, kadim mezarlıklar, bugün artık çok az örneği kalan geleneksel değirmenler, özgün mimari örneği tarihi köprüler, hamamlar, medreseler, arkeolojik sit alanları, her biri farklı özelliklere sahip kanyonlar, su altı kültür mirası örnekleri, Osmanlı dönemi askeri ve sivil okul binaları, dergâhlar, keşiş konakları gibi alanlar bulunmakta.

"45 BİN NÜFUS YAŞAMIŞ"

Gazetecilere ' Eski Arapgir'de bulunan tarihi yerler ve yapılan çalışmalar hakkında bilgiler veren Arapgir Belediyesi Kültür ve Sosyal işler Müdürü Mesut Kavas; "Burası ilk yerleşim yeridir. Şuanda 4 mahalleden oluşmaktadır. Buranın şuanda stratejik planı yapıldı, projeler hazır uygulama projelerine geçtik. Burası, tarihi İpek Yolu üzerinde bulunuyor. Adını yukarıda Göz Mahallesi, Ağrı dediğimiz temiz apsu ve gez güvende olmak yani 'temiz su şehrinde güvende olmak' anlamını taşıyan bir Arapgir ismi var. Buranın yerleşim yeri olarak coğrafi yapısı engebeli. Tarihi dokumuz burada Gümrükçü Osman Paşa'da başlıyor. Burada Osman Paşa Hamamı, 800 yıllık mescit var ama bir kütüphane aslında burası, Ispanakçı Mustafa Paşa Kütüphanesi. Ora ile ilgili projelerimiz tamamlanmak üzere. Edebiyat beşiği kütüphanesi yapıyoruz. Sonrasında Narin kale dediğimiz bir yer var, burası Roma döneminden kalma bir kale. Kalenin alt tarafında su sarnıçları var. Su sarnıçlarına göz dediğimiz yerden itibaren açık ve kapalı kanallar yapılarak biraz ileriden sifon sistemini çalıştırarak oraya su getirmişler, sarnıçlara dökmüşler, buradan da şehirdeki bütün çeşmelere camilere suyu dağıtmışlar. Narinkale altında bulunan ve yıkık olan cami Ulu cami var. Bu cami 1200'lü yıllardan kaldığı biliniyor. Onun üzerinde ise yıkık bir hankah var, hankah da Karabaş Veli Hz. Dergâhıdır. Yerleşim alanında bulunan başka bir cami ise Cafer Paşa camiside bulunmaktadır. Bu cami 1385 yıllık bir camidir. Bu cami restorasyon görmüştür. Bu caminin alt tarafında Yeni cami, yine aynı arada 3 tane daha cami var. Bir tanesi mescit tabi Ağca mescit, minaresi ters dönen cami dediğimiz tahta minareli cami ve Süleyman Paşa camisi var. Yanı bu 4 mahalle içerinde toplamda 8 tane cami var. Bu bölgede 45 bin nüfus yaşamıştır" dedi.  

KÜLTÜREL BAKIMDAN ZENGİN BİR İLÇE 

Arapgir Belediye Başkanı Haluk Cömertoğlu, Arapgir'in kültürel bakımdan zengin olduğunu ifade ediyor. Cömertoğlu;  Sivil mimaride biz tarihi eserleri birer birer ayağa kaldırmaya çalışırken şunu söyleyebilirim. Tescil edildiğinde doğal mirası da içerisine koyarsak, 1000’in üzerinde çok net eserimiz var. 11 Tane M.Ö’ye ait kaya mezarımız var. Onar bölgesinde M.Ö Türklerin buraya yerleştiğine dair resimler var. Bu resimler bu döneme ait yaşamın çok eski olduğunu ifade ediyor. Onar’da yine 800 yıllık bir Cem evimiz var. Bağdat Valisi’nin görevlendirdiği, hizmet eri olarak buraya gelmiş, Şeyh Hasan Onar’ın 10 eri ile buraya geldiği, o günkü ismiyle dergah olarak kullandığı, bugünkü ismiyle Cemevi olan bir eserimiz var. Kendi türbesi de orda. Yine o bölgede kaya mezarlarında çalışmalarımız devam ediyor. Kaya mezar bölgelerinde, Taş Köprü ve Kuyulan’daki Roma dönemi eserlerine ilişkin çalışmalar devam ediyor. Arapgir Liva merkezi. Roma’nın aktif eyalet olarak burayı kabul etmesi, Roma kızının Eskişehir’de kaya mezarının bulunması, Grekçe yazıt ve kitabelerinin bulunması, bu bölgedeki bu canlı delillerin o dönemde ne kadar aktif bir şehir olduğunu gösteriyor. Selçuklular ve İlanlılar döneminde burası devlet merkezi. Danişmentliler döneminde devlet merkezi. Bu dönemde gerek sivil mimaride gerekse dini mimaride onlara eser ortaya çıkmış. Bunların hepsi akademik ve bilimsel araştırmalar sonucu ortaya konulmuş bir bilgi. Arapgir’i insan kaynağı olarak araştırdığımızda sadece 116 bin insan İstanbul’da yaşıyor. Dünyanın neresine giderseniz gidin bir Arapgirli var. İnsan kaynağı zengin bir coğrafya. Fırat’tan bu tarafa Arguvan, Keban, Divriği’yi koyun. Bu nerden geliyor? Yaşam ve medeniyet merkezi olmasından geliyor. Marka düzeyine ulaşmış zengin bir coğrafya. Mirasın ne kadar derin ve zengin olduğunu ortaya koyuyor. Arapgir’in bir turizm senaryosuna ihtiyacı var. Bugüne kadar turizmden beklediğini alamamasının nedeni, bir senaryosunun olmaması. Bir film çekecekseniz senaryosu olmadan çekebilir misiniz? Aktör var, plato var, yeterli elaman var ama senaryo yok. Biz şu anda senaryosunu oluşturuyoruz. Bu senaryoyu bilenlerle bu yıl çalışmalara başladık. Bu senaryonun içinde bir kere 11 tane müzemiz olacak. Bunlar, Tarım Müzesi, Hayvancılık Müzesi, tarihimiz çok derin üç ayrı merkezde Tarih Müzesi, ‘Cevat Çobanlı ile anılan Çanakkale Müzesi’, Emiroğlu Konağı, 1071 Malazgirt Zaferiyle anılıyor, çünkü komutan buralı, dolayısıyla bir başarı öyküsü yaratmış. Ermeni geleneğini bir müzede topluyoruz. Mutfağımız çok zengin bir Gastronomi Müzesi yapıyoruz. Etnografya müzesi yapıyoruz. Geleneksel el ürünleriyle ilgili bir müze yapıyoruz. 11 tane müzenin 3 tanesine başladık. Diğer müzelerimizle ilgili konaklarda restorasyon çalışmalarımız devam ediyor bir taraftan da proje çalışmalarıyla kaynak ilişkisi ile ilişkilendirecek bir ad koyuyoruz" ifadelerinde bulunuyor.

 

 

 

 

 

Kaynak: Editör: Onay Ozan
Etiketler: Medeniyetlere, Beşik, Olmuş, Arapgir,
Yorumlar
Haber Yazılımı