Battalgazi’nin Sır Dolu Tepesi, Malatya’nın tarih ve efsaneyle iç içe geçmiş nadir noktalarından biri olarak öne çıkıyor. Rivayete göre, bu tepede Battalgazi’nin kırk yiğit silah arkadaşı, dönemin bir savaşında şehit düşmüş ve ebedi istirahatlerini burada bulmuş.
Malatya’nın köklü tarihi, Battalgazi ilçesinde yer alan Kırk Kardeşler Mezarlığı ile gün yüzüne çıkıyor. Halk arasında “Kırk Yiğidin Tepesi” olarak da bilinen bu alan, hem tarihi hem de manevi yönüyle ziyaretçilerin ilgisini çekiyor.
Rivayete göre, Battalgazi’nin kırk yakın silah arkadaşı, dönemin büyük savaşlarından birinde şehit düştü. Bu yiğitlerin ebedi istirahatgâhı ise Malatya’ya hâkim konumdaki bu tepe oldu.
Kırk Yiğidin Efsanesi Nesilden Nesile Aktarılıyor
Kırk Kardeşler Mezarlığı, adını burada yattığına inanılan kırk yiğitten alıyor. Bölge halkı tarafından kutsal kabul edilen bu alan, yüzyıllardır saygıyla korunuyor. Mezarlık, sadece bir defin alanı değil; Battalgazi tarihinin sözlü hafızasını da temsil ediyor.
Selçuklu Taş İşçiliğinin İzleri
Tarihi kaynaklara göre mezarlık 13. yüzyıla, Selçuklu dönemine tarihleniyor. Mezartaşlarında yer alan bitkisel ve geometrik motifler, Selçuklu taş işçiliğinin zarif örneklerini gözler önüne seriyor.
Alanda ayrıca Osmanlı dönemine ait mezar taşları da bulunuyor. Bu durum, Kırk Kardeşler Mezarlığı’nın yüzyıllar boyunca aktif olarak kullanıldığını gösteriyor.
Figürlü Lahit Dikkat Çekiyor
Mezarlıkta bulunan en dikkat çekici eserlerden biri ise figürlü lahit. Lahit üzerinde boğa, oğlak ve çift balık figürleri yer alırken, boşluklara nesih yazıyla ayetler işlenmiş durumda. Figürler arasına, Rahman Suresi’nin 27. ayetinin son üç kelimesinin yazılması, eserin dini ve sanatsal değerini daha da artırıyor.
Kazılarda Roma ve Bizans Dönemi İzleri
Zaman içerisinde bazı mezar taşları tahrip olurken, bazıları ise Malatya Müzesi’ne taşındı. Yapılan kazılarda Roma ve Bizans dönemlerine ait sikkeler bulunması, bölgenin çok daha eski bir yerleşim geçmişine sahip olduğunu ortaya koydu.
Restorasyonla Tarih Gün Yüzüne Çıktı
2011–2012 yıllarında Malatya Müze Müdürlüğü ile KUDEB iş birliğinde yürütülen kazı ve temizlik çalışmalarında, 13. ve 14. yüzyıla ait çok sayıda taş sanduka ve mezar taşı gün yüzüne çıkarıldı. Yapılan restorasyonlarla, alanın tarihi dokusu korunarak ziyaretçilere açıldı.
Malatya’yı Ziyaret Edenlerin Görmesi Gereken Yerlerden
Kırk Kardeşler Mezarlığı, sadece bir mezarlık değil; Battalgazi’nin kırk yiğidine duyulan saygının ve Malatya’nın derin tarihinin sembolü. Tarih, kültür ve maneviyatla ilgilenenlerin Malatya ziyaretlerinde mutlaka görmesi gereken yerler arasında bulunuyor.