Merkez; son teknoloji bilgisayarlar, akıllı tahta, yeni nesil mobilyalar ve çeşitli teknolojik ekipmanlarla donatıldı. Gençler burada yazılım, yapay zekâ, dijital pazarlama ve geleceğin meslekleri arasında gösterilen birçok alanda eğitim alma fırsatı bulacak.

Düzenlenen açılış programına Sivas Belediye Başkanı Dr. Adem Uzun, Türkiye Belediyeler Birliği Genel Sekreter Yardımcısı Şengül Altan Arslan ile Birleşmiş Milletler Kalkınma Programı (UNDP) Türkiye Ofisi Mukim Temsilci Yardımcısı Miodrag Dragisic katıldı.

Açılış kurdelesinin kesilmesinin ardından protokol üyeleri merkezi gezerek eğitim alan kursiyerlerle sohbet etti ve çalışmalar hakkında bilgi aldı. Program sonunda ise eğitimlerini tamamlayan kursiyerlere sertifikaları takdim edildi.

Mühendislik ve Temel Bilimler alanında tam 358 projenin kıyasıya yarıştığı dev organizasyonda, MTÜ akademisyenlerinin hazırladığı "StructurAI+: Yapay Zeka Destekli NDT-BIM Entegre Yapı Sağlık ve Karar Platformu" Akademisyen/Uzman kategorisinde 1.'lik ödülünün sahibi oldu.

Dev Kadro: Projenin Arkasındaki İsimler

TÜBİTAK TEYDEB 1507 Ar-Ge Destek Programı kapsamında yürütülen, Fırat Üniversitesi BAP Birimi ve Malatya Teknokent tarafından da desteklenen bu gurur tablosunun arkasında şu başarılı ekip yer aldı:

• Proje Yürütücüsü: Dr. Öğr. Üyesi Mehmet Esen Eren

• Araştırmacılar: Dr. Öğr. Üyesi Cenk Fenerli & Bilgisayar Mühendisi Sümeyye Korkmaz

6 Şubat Deprem Verileri Yapay Zekayla Birleşti

Ödüllü projeyi benzersiz kılan en önemli unsur, arkasındaki gerçek saha tecrübesi oldu. Projede, 6 Şubat 2023 Kahramanmaraş Depremleri sonrasında bölgede yapılan saha incelemeleri ve performans analizlerinden elde edilen tamamen gerçek yapı verileri kullanıldı.

Depremde hasar gören betonarme yapılardan toplanan; ultrases, Schmidt çekici, Windsor Probe ve karot testleri yapay zeka destekli analiz altyapısına aktarıldı.

Sistem Nasıl Çalışıyor? Geliştirilen platform; tahribatsız test yöntemlerini (NDT), yapay zeka algoritmalarını ve Yapı Bilgi Modellemesi (BIM) teknolojilerini dünyada ilk kez tek bir çatı altında birleştiriyor. Bu sayede şehirlerin mevcut yapı stoklarının deprem risk analizleri çok daha hızlı, güvenilir ve son derece düşük maliyetle yapılabiliyor.

Canlı Gösterim Katılımcıları Hayran Bıraktı

Etkinlik süresince proje poster sunumu, dijital platform arayüzü ve tablet üzerinden yapılan canlı gösterimlerle tanıtıldı. Yapay zeka destekli analiz altyapısı ile BIM tabanlı risk haritalama yaklaşımı katılımcılardan tam not aldı.

Ödül törenine katılarak ekibi tebrik eden MTÜ Rektör Yardımcısı Prof. Dr. İlhan Erdem’in ardından konuşan Proje Yürütücüsü Dr. Öğr. Üyesi Mehmet Esen Eren, şu ifadeleri kullandı:

"Böyle büyük bir organizasyonda 358 proje arasından sıyrılarak 1.'lik ödülü almak gerçekten tarif edilmesi zor bir duygu. Özellikle 2023 Kahramanmaraş depremleri sonrasında gerçekleştirdiğimiz saha çalışmalarından elde edilen gerçek veriler projemize çok önemli katkı sağladı."

Yapay Zekâ ve Dijital Dönüşüm Gündemdeydi

Malatya Kongre ve Kültür Merkezi’nde düzenlenen zirvede yapay zekâ, bulut teknolojileri, dijital dönüşüm, inovasyon kültürü ve geleceğin meslekleri gibi teknoloji dünyasının öne çıkan başlıkları ele alındı.

Programa üniversite öğrencileri, girişimciler, akademisyenler ve teknoloji meraklısı gençler katıldı.

Gençler Sektör Temsilcileriyle Buluştu

Zirve kapsamında oluşturulan networking alanlarında katılımcılar, sektör temsilcileriyle birebir görüşme fırsatı yakaladı. Etkinlikte yeni iş birliklerinin geliştirilmesine yönelik görüşmeler de gerçekleştirildi.

“Teknoloji Güçlü Bir Dönüşüm Aracı”

Programın açılış konuşmasını yapan İlhan Erdem, teknolojik gelişmelerin kalkınma sürecindeki önemine dikkat çekerek gençlerin dijital çağa hazırlanmasının gerekliliğini vurguladı.

Yeşilyurt Belediye Başkan Vekili Hasan Atay ise teknolojinin güçlü bir dönüşüm aracı olduğunu belirterek gençlerin araştıran, üreten ve geliştiren bireyler olarak yetişmesini önemsediklerini ifade etti.

Uzman İsimler Deneyimlerini Paylaştı

Zirvede Cloud Engineer Deniz Yalçın, Eğitim ve Organizasyonel Gelişim Şefi Betül Gündüz Odabaşı, Huawei Talent Development Topluluk Yönetim Uzmanı Kübra Bilgiç ve Yapay Zekâ Uzmanı Tuncay Erol sunum gerçekleştirdi.

Program sonunda konuşmacılara teşekkür plaketi takdim edildi.

Malatya İş İnsanları Platformu, Türkiye’nin en büyük savunma sanayi organizasyonlarından biri olan SAHA 2026 Savunma, Havacılık ve Uzay Sanayi Fuarı’na katılarak yerli ve milli üretim alanındaki gelişmeleri yakından takip etti. Platform Başkanı Ahmet Özköse öncülüğünde gerçekleştirilen ziyarette, savunma sanayisinin öncü kurumlarının stantları gezildi.

YERLİ VE MİLLİ TEKNOLOJİLER İNCELENDİ

Fuar kapsamında Türk Silahlı Kuvvetlerini Güçlendirme Vakfı standını ziyaret eden heyet, Türkiye’nin savunma alanındaki son teknolojileri hakkında bilgi aldı. Baykar, ASELSAN ve ROKETSAN gibi sektörün önde gelen kuruluşlarının projeleri incelenirken, savunma sanayisinde gelinen noktanın gurur verici olduğu vurgulandı.

Platform Başkanı Ahmet Özköse, Türkiye’nin son yıllarda savunma sanayisinde önemli bir atılım gerçekleştirdiğini belirterek, yerli üretim kapasitesinin her geçen gün daha da güçlendiğini ifade etti.

“GENÇLERİMİZ BU GELİŞMELERİ YERİNDE GÖRMELİ”

Savunma sanayisindeki gelişmelerin yalnızca teknoloji açısından değil, ülkenin geleceği açısından da büyük önem taşıdığını kaydeden Özköse, özellikle gençlerin bu tür organizasyonları ziyaret etmesi gerektiğini söyledi.

Özköse açıklamasında, “Türkiye’ye savunma sanayisinde büyük bir ivme kazandıran başta Cumhurbaşkanımız Recep Tayyip Erdoğan olmak üzere emeği geçen tüm kurum ve kuruluşlara teşekkür ediyoruz. Gençlerimizi ve vatandaşlarımızı milli teknoloji hamlesini yerinde görmeleri için bu tür fuarlara davet ediyoruz” ifadelerine yer verdi.

Program; Ulaştırma ve Altyapı Bakan Yardımcısı Osman Boyraz, Malatya Vali Yardımcısı Sedat Özdemir, Malatya Turgut Özal Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Recep Bentli ve kent protokolünün katılımıyla gerçekleştirildi.

Rektör Bentli: Dijital Çağa Uyumlu Bir Üniversite Hedefliyoruz

Açılış konuşmasını yapan Rektör Recep Bentli, üniversitenin 6 fakülte, 9 MYO ve yaklaşık 13 bin öğrenciyle büyümeye devam ettiğini belirtti. MTÜ’nün özellikle yapay zekâ tabanlı sağlık ve tarım projelerine odaklandığını vurgulayan Bentli, üniversitenin vizyonunu dijital dönüşüm üzerine kurduklarını söyledi.

Bentli ayrıca, UFEST kapsamında gençlerin ulaştırma teknolojileriyle doğrudan buluşmasının önemli bir kazanım olduğunu ifade etti.

Boyraz: Gençler Bu Ülkenin Asıl Protokolüdür

Konuşmasında gençlere özel vurgu yapan Bakan Yardımcısı Osman Boyraz, öğrencileri “bugünün asıl protokolü” olarak nitelendirdi. UFEST’in 51 üniversitede düzenlenen büyük bir gençlik buluşması olduğunu belirtti.

Boyraz, Türkiye’nin jeopolitik konumuna dikkat çekerek Orta Koridor, Kalkınma Yolu ve Zengezur Koridoru gibi projelerin stratejik önem taşıdığını ifade etti.

Türkiye’nin Ulaşım Vizyonu Anlatıldı

Boyraz konuşmasında Türkiye’nin son 20 yılda ulaştırma altyapısında büyük bir dönüşüm yaşadığını belirtti. 1915 Çanakkale Köprüsü, Yavuz Sultan Selim Köprüsü, Osmangazi Köprüsü ve Avrasya Tüneli gibi projelerin ülkenin ulaşım gücünü artırdığını söyledi.

Demiryolu yatırımlarına da dikkat çeken Boyraz, Türkiye’nin mevcut 14 bin kilometrelik demiryolu ağını 28 bin kilometreye çıkarma hedefi bulunduğunu aktardı. Yerli ve millî hızlı tren projelerinin de test aşamasına geldiğini belirtti.

Gençlere Teknoloji ve Gelecek Mesajı

Boyraz, ulaştırma projelerinin yalnızca altyapı değil aynı zamanda ekonomik ve sosyal kalkınma aracı olduğunu vurguladı. Gençlerin yapay zekâ, mühendislik ve teknoloji alanlarında daha aktif rol alması gerektiğini söyledi.

Program kapsamında yapılan çekilişte 4 öğrenci Doğu Ekspresi bileti kazandı. Etkinlik, UFEST stantları, simülatörler ve teknoloji deneyim alanlarıyla devam etti.

Program Yoğun İlgi Gördü

Etkinlik, konuşmaların ardından öğrencilerle gerçekleştirilen soru-cevap bölümü ve çekilişle sona erdi. UFEST kapsamında düzenlenen program, gençlere ulaşım teknolojileri ve geleceğin projeleri hakkında önemli bir vizyon sundu.

İnönü Üniversitesi Kariyer Merkezi Koordinatörlüğü tarafından düzenlenen konferans, üniversitenin akademik kadrosu, kamu yöneticileri ve çok sayıda öğrencinin katılımıyla gerçekleştirildi. Programa; Vali Yardımcısı Sedat Özdemir, Rektör Prof. Dr. Nusret Akpolat, rektör yardımcıları, akademisyenler ve çeşitli kurum temsilcileri de katıldı.

Saygı duruşu ve İstiklal Marşı ile başlayan programda, ulaştırma alanındaki dönüşüm ve Türkiye’nin altyapı yatırımları masaya yatırıldı.

“ULAŞTIRMA SADECE A NOKTASINDAN B NOKTASINA GİTMEK DEĞİL”

Konferansta konuşan Ulaştırma ve Altyapı Bakan Yardımcısı Osman Boyraz, ulaştırmanın yalnızca bir taşımacılık faaliyeti olmadığını vurgulayarak, bunun ekonomik ve sosyal gelişimin temel dinamiklerinden biri olduğunu ifade etti.

Boyraz, ulaştırmayı bir nehre benzeterek şu ifadeleri kullandı:

“Ulaştırma sadece insan ya da yük taşımak değildir. Günümüzde veri taşımacılığı da bunun önemli bir parçası. Karayolu, demiryolu, havayolu, denizyolu ve haberleşme teknolojileriyle birlikte büyük bir ekosistem oluşuyor. Ulaştırma, geçtiği her yeri bereketlendiren bir nehir gibidir.”

MEGA PROJELER VE TÜRKİYE’NİN KÜRESEL ROLÜ

Boyraz, konuşmasında Türkiye’nin son yıllarda hayata geçirdiği büyük altyapı projelerine de dikkat çekti. Marmaray, Avrasya Tüneli, 1915 Çanakkale Köprüsü ve Yavuz Sultan Selim Köprüsü gibi yatırımların Türkiye’yi uluslararası ticaret koridorlarının merkezine taşıdığını söyledi.

GENÇLERE TEKNOLOJİ VE ÜRETİM ÇAĞRISI

Konuşmasında kendi yaşamından örnekler de paylaşan Boyraz, öğrencileri mühendislik, yazılım ve teknoloji üretimi gibi alanlarda daha aktif olmaya davet etti.

Gençlere seslenen Boyraz, hedef belirlemenin önemine dikkat çekerek, “Hayalini kurmadığınız hiçbir şeyin hikayesini yazamazsınız” sözleriyle konuşmasını tamamladı.

KONFERANS DOĞU EKSPRESİ SÜRPRİZİYLE SONA ERDİ

Program sonunda öğrenciler arasında Doğu Ekspresi için bilet çekilişi gerçekleştirildi. Kazanan öğrencilere hediyeleri takdim edilirken, etkinlik hatıra fotoğraflarıyla sona erdi.

İnönü Üniversitesi’nde düzenlenen 1. Uluslararası Sosyal Bilimler Kongresi’nde yapay zekanın sosyal bilimler üzerindeki etkileri kapsamlı şekilde ele alındı. Akademisyenler, veri çağında yapay zekanın insan yaşamı, ekonomi, etik ve bilim dünyasında oluşturduğu dönüşümü değerlendirdi.

Malatya’daki Turgut Özal Kongre ve Kültür Merkezi’nde gerçekleştirilen kongre, akademisyenleri ve öğrencileri bir araya getirdi. “Yapay Zeka” temasıyla düzenlenen etkinlikte, teknolojinin sosyal bilimler üzerindeki etkileri çok yönlü şekilde masaya yatırıldı.

“YAPAY ZEKA ÇAĞIYLA KARŞI KARŞIYAYIZ”

Kongrenin açılışında konuşan İnönü Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Nusret Akpolat, üniversite olarak bilimsel faaliyetlere büyük önem verdiklerini belirterek her enstitünün yılda en az bir kongre ya da sempozyum düzenlemesini hedeflediklerini söyledi.

Yapay zekanın artık hayatın merkezinde yer aldığını ifade eden Akpolat, “Eskiden bilgiye sahip olmak önemliydi. Bugün ise bilgiyi doğru okumak, anlamlandırmak ve stratejik şekilde kullanabilmek büyük önem taşıyor. Veri artık çağın en değerli madeni haline geldi” dedi.

YAPAY ZEKANIN SOSYAL ETKİLERİ TARTIŞILDI

Prof. Dr. Osman Ağır ise yapay zekanın yalnızca teknolojik bir gelişme olmadığını belirterek, insan davranışlarını analiz eden ve ekonomik süreçleri etkileyen güçlü bir dönüşüm alanı olduğuna dikkat çekti.

Ağır, kongrede yapay zekanın etik boyutu, sosyal etkileri ve günlük yaşamdaki kullanım alanlarının farklı disiplinlerden akademisyenler tarafından değerlendirildiğini söyledi.

ALANINDA UZMAN İSİMLER KATILDI

Moderatörlüğünü Prof. Dr. Abdulkadir Baharçiçek’in yaptığı panelde, Fırat Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. İbrahim Türkoğlu “Yapay Zeka: Düne, Bugüne, Yarına” başlıklı sunum gerçekleştirdi.

Yıldız Teknik Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Vatan Karakaya matematiksel algoritmaların yapay zekaya dönüşüm sürecini anlatırken, Prof. Dr. Ahmet Kızılay ise yapay zekanın gündelik yaşam üzerindeki etkilerini değerlendirdi.

PROTOKOLDEN BİLİM FUARINA YOĞUN İLGİ

Öğrencilerin aylar süren emeklerinin sergilendiği fuara ilçe protokolü de çıkarma yaptı. Etkinliğe; Arapgir Kaymakamı Muhammet Kılıçaslan, Arapgir Belediye Başkan Yardımcıları Gürbüz Bulut ve Ramazan Erdem, İlçe Milli Eğitim Müdürü Kemal Aladağ'ın yanı sıra çok sayıda kurum amiri, öğretmen, öğrenci ve vatandaş katılım sağladı.

YAPAY ZEKA VE GERİ DÖNÜŞÜM PROJELERİ DİKKAT ÇEKTİ

Fuar boyunca stantları gezen ziyaretçiler, öğrencilerin farklı disiplinlerde hazırladığı toplam 13 projeyi yakından inceleme fırsatı buldu. Fizik, kimya, biyoloji, yazılım, çevre ve sosyal bilimler alanlarında üretilen çalışmalarda özellikle geri dönüşüm, sürdürülebilirlik ve yapay zekâ temalı projeler büyük ilgi gördü. Öğrencilerin sadece teorik bilgiyle sınırlı kalmayıp, toplumsal fayda gözeten yenilikçi çözümler sunması katılımcılar tarafından takdirle karşılandı. Öğrenciler, projelerini ziyaretçilere birebir anlatarak hem bilimsel hem de sosyal iletişim becerilerini sergiledi.

SANAT VE TASARIM BİR ARADA SERGİLENDİ

Etkinlik sadece bilimle sınırlı kalmadı. Bilim fuarı ile eş zamanlı olarak okul bünyesinde hazırlanan Görsel Sanatlar ve Teknoloji Tasarım Sergisi de kapılarını açtı. Öğrencilerin el emeği ve hayal gücüyle ortaya koyduğu, estetik bakış açısı ile teknik becerilerin harmanlandığı eserler, gençlerin sanatsal yönlerini ve tasarım kabiliyetlerini gözler önüne serdi.

BELEDİYEDEN GENÇLERE: "SİZİNLE GURUR DUYUYORUZ"

Arapgir Belediyesi yetkilileri de fuarın ardından yaptıkları açıklamada öğrencilerin başarısına dikkat çekti. Eğitime ve bilime verilen desteğin altı çizilen açıklamada şu ifadelere yer verildi: "Gençlerimizin bilimsel düşünceyle hareket ederek araştırması ve çözüm odaklı projeler geliştirmesi bizler için büyük bir gurur kaynağıdır. TÜBİTAK Bilim Fuarı ve tasarım sergisi, öğrencilerimizin ne kadar yetenekli ve geleceğe umutla bakabilen bireyler olduğunu göstermektedir. Eğitime, bilime, sanata katkı sunan bu anlamlı organizasyonda emeği geçen okul yönetimini, öğretmenlerimizi ve öğrencilerimizi gönülden tebrik ediyoruz."

İŞ DÜNYASI VE SAVUNMA SANAYİ AYNI MASADA BULUŞTU

MÜSİAD Malatya Şubesi’nin ev sahipliğinde düzenlenen “Yüksek Teknoloji Üretiminde Yerli Güç: Aser Sanayi ile İş Dünyasına Bakış” toplantısı, kentte üretim ve teknoloji odaklı yeni iş birliklerinin kapısını araladı. Programa iş insanları ve sektör temsilcileri yoğun ilgi gösterdi.

Toplantının açılışında konuşan MÜSİAD Malatya Şube Başkanı Yunus Akçin, Türkiye’nin savunma sanayinde yakaladığı ivmeye dikkat çekerek, yerli ve milli üretimin artık bir tercih değil zorunluluk olduğunu söyledi. Akçin, özel sektörün bu süreçte daha aktif rol almasının kritik önem taşıdığını ifade etti.

“MALATYA STRATEJİK ÜRETİM MERKEZİ OLABİLİR”

Malatya’nın güçlü üretim kültürü ve girişimci yapısıyla savunma sanayine entegre olabilecek potansiyele sahip olduğunu belirten Akçin, kamu ve özel sektör iş birliğiyle kentin stratejik bir üretim üssüne dönüşebileceğini dile getirdi. Yapılacak yatırımların sadece ekonomik değil, deprem sonrası süreçte sosyal ve psikolojik açıdan da önemli katkılar sağlayacağına dikkat çekti.

“DEPREM SONRASI HIZLA HAREKETE GEÇTİK”

ASELSAN Genel Müdürü Taha Yücel ise konuşmasında Malatya yatırımının arka planını anlattı. Depremin ardından hızlı bir refleksle şehirde yapılanmaya gittiklerini belirten Yücel, ASELSAN’ın yüzde 100 sermayesiyle Malatya’da şirket kurulduğunu ve sürecin güçlü bir sahiplenmeyle ilerlediğini ifade etti.

“BU TESİS SADECE FABRİKA DEĞİL, AYNI ZAMANDA OKUL”

Kurulan tesisin kısa sürede önemli bir gelişim gösterdiğini aktaran Yücel, başlangıçta bakım-onarım amaçlı planlanan yapının bugün üretim kabiliyetine sahip bir merkeze dönüştüğünü söyledi. Tesisin aynı zamanda nitelikli insan kaynağı yetiştiren bir yapı olduğunu vurgulayan Yücel, yeni fabrika yatırımıyla kapasitenin daha da artırılacağını açıkladı.

GENÇLERE İSTİHDAM, ŞEHRE GÜÇ

Malatya’daki tesiste yaş ortalaması 23 olan yaklaşık 100 kişinin görev yaptığını belirten Yücel, genç nüfusun Türkiye’nin en büyük avantajı olduğunu söyledi. Yapılan yatırımların kısa vadeli değil, kalıcı kazanımlar hedeflediğini ifade etti.

HEDEF: MALATYA’DA TAM KAPSAMLI SANAYİ EKOSİSTEMİ

Yücel, Malatya’daki yatırımın yalnızca bir üretim tesisiyle sınırlı kalmayacağını belirterek, çevresinde gelişecek bir teknoloji ve üretim ağıyla savunma sanayi ekosisteminin kurulacağını dile getirdi. Üniversite-sanayi iş birliğinin bu süreçte kilit rol oynayacağını vurguladı.

GİRİŞİMCİLERE DESTEK MESAJI

ASELSAN’ın yerli üretim stratejisi kapsamında girişimcilere mentorluk ve pazar desteği sunduğunu ifade eden Yücel, geliştirilen ürünlerin sürdürülebilir olması için müşteri desteğinin kritik olduğunu söyledi. Yerli üreticilerin desteklenmesiyle ithalatın azaltılmasının hedeflendiğini de sözlerine ekledi.

Toplantı, katılımcılar arasında yapılan görüş alışverişi ve yeni iş birliği fırsatlarının değerlendirilmesiyle sona erdi.

İl Milli Eğitim Müdür Yardımcısı Ekrem Demir, burada yaptığı konuşmada Beydağı Anadolu Lisesi’nin Malatya için önemli bir değer olduğunu belirterek, öğrencilerin hem akademik hem de bilimsel anlamda gelişmesinin büyük önem taşıdığını ifade etti. Demir, “Öğrencilerimizi ileri ve müreffeh seviyelere taşımanın yolu bu tür çalışmalardan geçiyor” diyerek emeği geçen öğretmen ve öğrencilere teşekkür etti.

“PROJELERİMİZE MALATYA'NIN KÜLTÜREL DEĞERLERİNİ DE DAHİL ETTİK”

Proje Koordinatörü Mehmet Ergin, okulda yürütülen çalışmalar hakkında detaylı bilgiler verdi. TÜBİTAK kapsamında bugüne kadar 97 projesinin kabul gördüğünü belirten Ergin, bu projelerin önemli bir kısmının başarı elde ettiğini söyledi.

Ergin, 19 projeyle ilgili, “Bunların 12 tanesi doğrudan bana ait. Diğer öğretmen arkadaşlarımız da projelere katkı sağladı. Otonom sistemler, yazılım ve farklı alanlarda ciddi çalışmalarımız var” dedi.

Ayrıca Malatya’nın kültürel değerlerini de projelere dahil ettiklerini belirten Ergin, Gazeteci Yazar Doç. Dr. Kemal Deniz ile birlikte yürütülen çalışmaların da tanıtım aşamasında olduğunu ifade etti.

OKUL YÖNETİMİNDEN PATENT VURGUSU

Okul Müdürü Metin Benli, öğrencilerin farklı düşünebilme becerilerine dikkat çekerek, bu projelerin bir adım ileri taşınması için yoğun çaba harcadıklarını söyledi.

Benli, “En büyük hedefimiz öğrencilerimizin projelerini patent alabilecek seviyeye taşımak. Bu gençlerin fikirlerine sahip çıkmak için elimizden geleni yapıyoruz” ifadelerini kullandı.

Müdür Yardımcısı ve Biyoloji Öğretmeni Güler Karaaslan ise danışmanlığını yürüttüğü 6 projeyle şenliğe katıldığını belirterek, öğrencilerin hem TÜBİTAK hem de TEKNOFEST gibi organizasyonlara hazırlandığını dile getirdi.

30 SANİYEDE UYARI VEREN YANGIN SİSTEMİ DİKKAT ÇEKTİ

Şenlikte en dikkat çeken projelerden biri, öğrenci Orhan Naca ve ekip arkadaşları tarafından geliştirilen yangın uyarı ve önleme sistemi oldu.

Proje kapsamında geliştirilen sistemin, yangın anında 30 saniye içerisinde mail yoluyla bildirim gönderdiğini belirten öğrenciler, hem itfaiyeyi hem de ilgili kişileri hızlı şekilde uyararak can ve mal kaybını en aza indirmeyi hedeflediklerini ifade etti.

Orhan Naca, projelerinin “Milli Teknoloji Hamlesi” kapsamında da sunulduğunu belirterek, daha da geliştirmeyi planladıklarını söyledi. Proje Koordinatörü Mehmet Ergin ise bu çalışmanın orman yangınlarının önlenmesi açısından oldukça önemli olduğunu vurguladı.

ROBOTİK PROJELERDE YAZILIM VE SENSÖR ÖNE ÇIKTI

Öğrenci Muhammed Mustafa Yıldırım ve arkadaşları tarafından geliştirilen “Engellerden Kaçan ve Çizgi İzleyen Robot” projesi de yoğun ilgi gördü.

C++ yazılım dili kullanılarak geliştirilen robotun, siyah renk ve engelleri algılayarak durduğu, manevra yaparak yoluna devam ettiği belirtildi. Yıldırım, projeyi daha gelişmiş sensörlerle ileri seviyeye taşımayı hedeflediklerini ifade etti.

BİLİM ŞENLİĞİNDE TARİH VE EDEBİYAT DA UNUTULMADI

Şenlikte yalnızca bilimsel projeler değil, kültürel çalışmalar da yer aldı. Tarih Öğretmeni Muhammed Ali Kalıpçıoğlu'nun İstiklal Savaşı gazisi olan dedesinin hayatı da öğrenciler tarafından tanıtıldı.

Edebiyat alanında ise öğrenciler Abdulsamet Aktaş, Muhammed Talha Özer ve Muhammed Erdem Şahin, Malatya’nın edebi mirasını anlatan bir proje hazırladı.

Projede Doç. Dr. Kemal Deniz’in eserleri, Malatyalı Necati’nin “Aspuzu” şiiri ve Malatyalı Fahri Kayahan’ın sanatı tanıtıldı. Öğrenciler, edebiyatın da bilim kadar önemli bir proje alanı olduğunu vurguladı.

BOR KATKILI DEZENFEKTAN DAHA AZ ZARARLI ÇIKTI

Öğrenci Meryem Su Dolaş ve ekip arkadaşları tarafından hazırlanan biyoloji projesinde ise bor katkılı ve katkısız dezenfektanlar karşılaştırıldı.

Su piresi, solucan ve mercimek kullanılarak yapılan deneylerde, bor katkılı dezenfektanların daha az toksik etki oluşturduğu gözlemlendi. Ayrıca bu ürünlerin insan cildinde daha nemli bir etki bıraktığı belirtildi.

“GENÇLERİN VİZYONUNU GELİŞTİRMEK İSTİYORUZ”

Etkinlikte konuşan yetkililer, bu tür bilim şenliklerinin öğrencilerin kendilerini ifade etme becerilerini geliştirdiğini ve bilimsel düşünceye yönlendirdiğini vurguladı.

Beydağı Anadolu Lisesi’nde düzenlenen TÜBİTAK 4006 Bilim Şenliği, öğrencilerin geliştirdiği projelerle hem eğitim hem de teknoloji alanında umut verdi. Açılışı yapılan ve büyük ilgi gören etkinlik, Malatya’da gençlerin bilimsel üretim potansiyelini bir kez daha gözler önüne serdi.

Projeler, 41 öğretim üyesi ve Malatya Teknokent müdürlüğü tarafından değerlendirildi. Etkinlikte sadece üniversite öğrencileri değil, farklı üniversitelerden katılımcılar da yer aldı.

REKTÖR BENTLİ: “GELECEĞİMİZ BU PROJELERLE ŞEKİLLENİYOR”

MTÜ Rektörü Recep Bentli, programda yaptığı konuşmada Ar-Ge ve proje kültürünün önemine dikkat çekti. Bentli, gençlerin fikir üretmesinin ve bu fikirleri somut projelere dönüştürmesinin Türkiye’nin geleceği açısından büyük değer taşıdığını vurguladı.

BAŞARILI PROJELER ÖDÜLLENDİRİLDİ

Etkinlik sonunda dört farklı bilim alanında dereceye giren projeler ödüllendirildi.

Mühendislik ve fen bilimlerinde Reyhan Tula, yapay zekâ tabanlı mobil POS projesiyle birinciliği elde etti. Sağlık bilimlerinde Nur Selvi’nin antidiabetik özellik taşıyan glutensiz ürün projesi öne çıkarken, sosyal bilimlerde Salit Bin Elias uluslararası öğrencilerin Türkçe öğrenme süreçlerini ele alan çalışmasıyla birinci oldu.

Tarım bilimleri alanında ise Yusuf Eren Topcu’nun yapay zekâ destekli erken uyarı sistemi projesi zirvede yer aldı.

TEKNOKENT ÖZEL ÖDÜLÜ DE SAHİBİNİ BULDU

Program kapsamında ayrıca Malatya Teknokent Ar-Ge Özel Ödülü de verildi. Bilgisayar Mühendisliği öğrencisi Ahmet Yasir Duman, yapay zekâ destekli inme görüntüleme projesiyle bu özel ödüle layık görüldü.

Bilimsel üretimi ve girişimciliği desteklemeyi amaçlayan etkinlik, ödül töreni ve toplu fotoğraf çekimiyle sona erdi. Üniversitede proje kültürünün gelişmesine katkı sunan organizasyon, gençlerin yenilikçi fikirlerini hayata geçirme yolunda önemli bir platform olmayı sürdürdü.

Malatya’da Selahattin Eyyubi Anadolu İmam Hatip Ortaokulu 6. sınıf öğrencileri Asım Kahraman ve Muhammed Emre Altın, elektrikli araçlarda kullanılan lityum bataryaların güvenliğini artırmaya yönelik geliştirdikleri projeyle TÜBİTAK yarışmasında önemli bir başarıya imza attı.

“Mısır Nişastası Kullanılarak Katı Hal Elektrolit Üretimi ve Güvenli Enerji Depolama” başlıklı çalışma, TÜBİTAK 2204-B Ortaokul Öğrencileri Araştırma Projeleri Yarışması’nda Türkiye ikincisi olarak ödüllendirildi.

BATARYA GÜVENLİĞİNE YENİ YAKLAŞIM

Proje kapsamında, elektrikli araçlarda yaygın olarak kullanılan lityum bataryalarda yer alan sıvı elektrolitlerin oluşturabileceği yanma ve patlama risklerinin azaltılması hedeflendi. Öğrenciler, mısır nişastasından elde ettikleri katı hal elektrolit ile daha güvenli bir enerji depolama yapısı geliştirmeye çalıştı.

Projeyi geliştiren öğrencilerden Asım Kahraman, lityum bataryalarda sıvı elektrolitin aşırı ısınma ve hava ile temas etmesi durumunda risk oluşturabildiğini belirterek, bu duruma çözüm üretmek istediklerini ifade etti.

Kahraman ayrıca, gliserol kullanarak bataryaya esneklik kazandırdıklarını, bu sayede çatlama ve şişme gibi risklerin de azaltılabildiğini söyledi.

DENEYLER ÜNİVERSİTE LABORATUVARINDA DESTEKLENDİ

Projenin bir diğer öğrencisi Muhammed Emre Altın ise çalışmanın temel amacının mısır nişastasından katı hal elektrolit üretmek olduğunu belirtti. Altın, yapılan deneylerde sıcaklık arttıkça direncin azaldığını gözlemlediklerini aktardı.

Proje danışmanı Selahattin Eyyubi İmam Hatip Ortaokulu Fen Bilimleri Öğretmeni Yücel Kılıç ise öğrencilerin çalışmalarını İnönü Üniversitesi Batarya Teknolojileri Uygulama ve Araştırma Merkezi’nde yürüttüklerini söyledi. Kılıç, öğrencilerin dört gün boyunca üniversite laboratuvarında projelerini sunduğunu ve bölge finallerinde ikinci olduklarını ifade etti.

ÜNİVERSİTEDEN DESTEK VE GELECEK HEDEFİ

İnönü Üniversitesi Batarya Teknolojileri Uygulama ve Araştırma Merkezi görevlisi Kezban Korkusuz da öğrencilerin çalışmalara laboratuvar ortamında danışman öğretmenleriyle birlikte katıldığını belirtti. Korkusuz, merkezin yalnızca rehberlik desteği sunduğunu ifade etti.

Öğrenciler ve öğretmenleri, projeyi daha da geliştirerek gelecek yıl Türkiye finallerinde birincilik hedefiyle çalışmalarını sürdürmeyi planlıyor.

AA muhabirinin, Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumunun (BTK) 'Türkiye Elektronik Haberleşme Sektörü Üç Aylık Pazar Verileri Raporu'ndan' derlediği bilgilere göre, geçen yılın dördüncü çeyreğinde internet trafiğinin büyük çoğunluğu sabit bağlantılar üzerinden gerçekleşti.

Toplam internet trafiği içinde sabit bağlantıların oranı yüzde 83,5, mobil bağlantıların oranı yüzde 16,5 olarak kayıtlara geçti. Ayrıca download (indirme) trafiğinin yüzde 83,3'ü sabit, yüzde 16,7'si mobil, upload (yükleme) trafiğinin ise yüzde 86,1'i sabit ve yüzde 13,9'u mobil bağlantılardan oluştu.

Söz konusu veriler, sabit bağlantıların hem veri indirme hem de veri yükleme açısından hala büyük oranda tercih edildiğini ve internet kullanımında baskın rol oynadığını ortaya koyarken toplam trafiğin kategori bazındaki dağılımına bakıldığında 'streaming media (akışlı medya)' kullanımının yüzde 65,8 öne çıktığı görüldü.

YouTube hem internet trafiğinde hem de yayın tabanlı medyada ilk sırada

Toplam internet trafiğinde en yüksek paya sahip uygulama açık ara YouTube oldu. Bu uygulama yüzde 44,3 trafik payıyla kullanıcıların veri tüketiminde başı çekerken yüzde 17 ile Instagram ve yüzde 4,7 ile TikTok, YouTube'u takip etti. Bahse konu veriler, kullanıcı davranışlarının büyük ölçüde video içerik tüketimine dayandığına ve sosyal medya platformlarının da internet trafiğinin önemli kısmını oluşturduğuna işaret ediyor.

Yayın tabanlı medya kategorisinde yine YouTube öne çıkan uygulama oldu. Toplam trafik içinde yüzde 57,2'lik paya sahip olan YouTube'u, yüzde 16,8 ile Instagram ve yüzde 6,1 ile TikTok izledi. Bu da video içerik platformlarının dijital medya tüketiminde belirleyici konumda olduğunu ve kullanıcı eğilimlerinin büyük oranda görsel-işitsel içeriklere yöneldiğini gösterdi.

Anlık mesajlaşmada Instagram lider

Anlık mesajlaşmada en yaygın olarak kullanılan uygulama yüzde 64,1'lik oranla Instagram oldu. Instagram'ı yüzde 15,2 ile Facebook, yüzde 10,9 ile WhatsApp takip etti. Bu 3 uygulama, toplam trafiğin büyük kısmını oluşturarak kullanıcıların anlık iletişim ihtiyaçlarını karşıladıkları temel platformlar olarak öne çıktı.

Yazılım güncellemeleri kategorisinde en yoğun trafik oluşturan uygulama Apple Software Update olarak kayıtlara geçti. Yüzde 37,8'lik oranla lider konumda bulunan söz konusu uygulamayı yüzde 31,3 ile Google Play ve yüzde 11,6 ile Windows Updates güncellemeleri takip etti. Bu 3 platformun toplam güncelleme trafiğinde baskın olduğu görüldü.

Steam, oyun içeriklerine erişimde öne çıktı

Çevrim içi oyunlarda en yaygın olarak kullanılan uygulama platformu dünyanın en büyük PC oyun dağıtım platformu Steam oldu. Yüzde 35,6'lık orana sahip Steam, oyun içeriklerine erişimde birincil platform olarak öne çıktı. Bu platformu yüzde 21,9 ile Playstation, yüzde 9 ile Epic Games, yüzde 5,3 ile Xbox takip etti. Bu veriler, çevrim içi oyun trafiğinin büyük ölçüde çok oyunculu ve yüksek içerik hacmine sahip platformlarda yoğunlaştığını, aynı zamanda mobil ve bağımsız oyunların da azımsanmayacak bir kullanıcı kitlesine sahip olduğunu ortaya koydu.

İnternet üzerinden sesli konuşmada tercih WhatsApp'tan yana

İnternet üzerinden sesli konuşma olan VOIP kategorisinde en yaygın olarak kullanılan uygulama açık ara WhatsApp oldu. Toplam kullanım trafiğinin yüzde 55,9'unu oluşturan WhatsApp, bu alanda lider konumda yer aldı. Bu uygulamayı yüzde 11,5 ile Facebook, yüzde 10,4 ile Face Time, yüzde 4 ile Snapchat ve yüzde 2,9 ile RTP takip etti. Söz konusu 5 uygulama, kullanıcıların sesli ve görüntülü iletişim ihtiyaçlarını karşılamada öncelikli tercihleri arasında yer aldı. Bu veriler, mobil tabanlı iletişim uygulamalarının VOIP trafiğinde baskın hale geldiğini ve geleneksel video konferans çözümleriyle çok yönlü bir kullanım alışkanlığının geliştiğini gösteriyor.

Ağ tabanlı depolamada kullanıcılar tarafından en yaygın şekilde kullanılan uygulama iCloud oldu. Yüzde 64'lük oranla bu kategoride önde yer alan iCloud, özellikle Apple ekosistemi içerisindeki cihazlar arasında veri senkronizasyonu ve yedekleme hizmetlerinde yoğun olarak tercih edildi. Onu yüzde 6,8 ile Google Cloud Storage ve yüzde 5,7 ile Google Photos izledi.

Son 1 yıl içerisinde tüm kategorilerdeki içerik üretim oranlarına bakıldığında en yüksek paya sahip platform YouTube olarak kayıtlara geçti. Yüzde 39,7'lik oranla içerik üretiminin büyük bölümünü oluşturan YouTube'u, yüzde 13,5 ile Instagram takip etti. Bu durum, video tabanlı platformların kullanıcılar tarafından yoğun içerik üretimi ve paylaşımı için tercih edildiğini gösterdi. Aylık içerik üretim eğilimleri ise 2025 yılı aylarında (özellikle şubat, mart ve eylül) en yüksek seviyeye ulaşıldığını (yüzde 7,5) gösterdi. Bu bulgular, kullanıcıların dönemsel olarak daha yoğun içerik ürettiğini ve platformların içerik üretim döngülerinin mevsimsel etkilerden etkilendiğini ortaya koydu.

Video, ses ve oyun gibi içeriklerin internet üzerinden, dosyaların tamamı indirilmeden, anlık ve sürekli veri akışıyla cihazlarda oynatılması teknolojisi olarak tanımlanan 'streaming media (akışlı medya)' kategorisinde içerik üretim oranı açısından en yüksek paya sahip platform YouTube oldu. Yüzde 59,6 oranıyla bu kategorideki toplam içerik üretiminin yarısından fazlasını YouTube oluştururken, kullanıcıların video içerik üretiminde en yoğun tercih ettiği platform olarak da öne çıktı.

Araştırma kapsamında, ortalama 39 yaşında ve demans belirtisi bulunmayan 793 yetişkinin kanındaki D vitamini değerleri ölçüldü.

Yaklaşık 16 yıl sonra katılımcıların beyin taramaları yapılarak Alzheimer ile ilişkili tau ve amiloid beta protein düzeyleri incelendi.

Çalışmada, orta yaşta daha yüksek D vitamini seviyelerine sahip bireylerde, ilerleyen yıllarda Alzheimer ile bağlantılı biyobelirteçlerin daha düşük düzeylerde görülebileceği belirlendi.

Araştırmanın yazarlarından Martin David Mulligan, yüksek D vitamini seviyelerinin beyinde tau birikimine karşı koruyucu olabileceğine işaret etti.

Öte yandan araştırmacılar, bulguların, yalnızca bir bağlantı ortaya koyduğunu, D vitamininin tau seviyelerini doğrudan azalttığını ya da demans riskini düşürdüğünü kanıtlamadığını aktardı.

Çalışmanın detaylarına, Neurology Open Access dergisinde yer verildi.

Şirketten yapılan açıklamaya göre, Tiktok, geçen yıl dördüncü çeyrekte dünya genelinde topluluk kurallarını ihlal ettiği belirlenen 175 milyon 302 bin 85 videoyu platformundan kaldırdı.

İçerik denetim teknolojileriyle dikkati çeken TikTok, ihlal içeren içeriklerin neredeyse tamamını (yüzde 99,1) kullanıcı bildirimi olmadan tespit etti. İçeriklerin yüzde 93,4'ü 24 saat içinde platformdan kaldırıldı.

Türkiye özelinde TikTok, ekim-aralık döneminde toplam 3 milyon 20 bin 841 videoyu topluluk kurallarını ihlal gerekçesiyle yayından kaldırdı. Türkiye'deki içeriklerin tamamına yakını (yüzde 99,9) proaktif olarak tespit edilirken, yüzde 98,4'ü 24 saat içinde platformdan kaldırıldı.

13 YAŞ ALTI 23 MİLYONDAN FAZLA HESAP SİLİNDİ

Platformun yaş sınırlamalarına uyumunu sağlamak amacıyla kullanıcı bazlı kontroller artırılmaya devam ediliyor. Bu kapsamda 13 yaş altı olduğu tespit edilen 23 milyon 875 bin 879 hesap topluluk kurallarına aykırı olduğu gerekçesiyle silindi.

Canlı yayınlarda da içerik denetim sistemlerini kullanan şirket, topluluk kurallarını ihlal ettiği tespit edilen 42 milyondan fazla canlı yayını sonlandırdı.

Temmuz-eylül döneminde reklam politikalarına aykırı hareket eden reklamverenlere yönelik denetimler kapsamında da 13 milyonun üzerindeki reklam, politikaların ihlal edilmesi nedeniyle platformdan kaldırıldı. İhlallerin büyük çoğunluğu, doğrudan hesap düzeyinde alınan aksiyonların sonucunda gerçekleşti.

Apple iPhone Serisi:

• iPhone 12 Serisi: iPhone 12 Mini, iPhone 12, iPhone 12 Pro, iPhone 12 Pro Max
• iPhone 13 Serisi: iPhone 13 Mini, iPhone 13, iPhone 13 Pro, iPhone 13 Pro Max
• iPhone 14 Serisi: iPhone 14, iPhone 14 Plus, iPhone 14 Pro, iPhone 14 Pro Max
• iPhone 15 Serisi: iPhone 15, iPhone 15 Plus, iPhone 15 Pro, iPhone 15 Pro Max
• iPhone 16 Serisi: Tüm modeller
• iPhone SE: 3. Nesil ve sonrası

Samsung Galaxy Serisi:

• Galaxy S Serisi: S21, S22, S23, S24 ve S25 serilerinin tüm modelleri (Ultra, Plus, standart)
• Galaxy Z Serisi: Z Fold 3, Z Flip 3, Z Fold 4, Z Flip 4, Z Fold 5, Z Flip 5 ve üzeri
• Galaxy A ve M Serisi: 5G ibaresi taşıyan çoğu model (örn. A56 5G, M33 5G, M55 5G)

Xiaomi / Redmi / POCO Serisi:

• Xiaomi 12, 13 ve 14 Serileri (Pro ve Ultra dahil)
• Redmi Note Serisi: Note 11 Pro 5G, Note 12 Pro 5G, Note 13 Pro+ 5G
• POCO Serisi: F Serisi (F5, F6 vb.), X Serisinin yeni nesil 5G modelleri

Diğer Markalar:

• Huawei: P40 ve Mate 40 Serisi (bazı yeni modellerde modem kısıtlamaları olabilir)
• OPPO / Vivo / Honor / Realme: Son 2-3 yıldaki orta-üst ve amiral gemisi modeller (örn. Honor 90 5G, Vivo V Serisi 5G, Realme GT Serisi)

Kullanıcı sayısı ve veri kullanımındaki artışın Türkiye'nin dijitalleşme sürecini hızlandırdığını ifade eden Uraloğlu, bir önceki yılın dördüncü çeyreğinde 9,03 milyon olan sabit telefon abone sayısının, geçen yılın son çeyreğinde 8,4 milyon olarak hesaplandığını belirtti.

Uraloğlu, 'Mobil telefon abone sayısı, 2025'in son çeyreğinde, 2024'ün aynı dönemine göre yüzde 5,7 artarak 99,7 milyona ulaştı.' bilgisini paylaştı.

'Mobil ses trafiği 76,8 milyar dakika oldu'

İnternet aboneliğinde genel artış eğiliminin sürdüğüne işaret eden Uraloğlu, şu değerlendirmelerde bulundu:

'Toplam internet abone sayısı, 2025 yılı dördüncü çeyreği itibarıyla bir önceki yılın aynı dönemine göre mobil internet ve fiber abonelerinden kaynaklı yüzde 1,1 artarak 97,4 milyona ulaştı. 2025'in son çeyreğinde bir önceki yılın aynı dönemine göre eve kadar fiber (FTTH) aboneliği 6 milyon 845 bin 641'den 8 milyon 670 bin 664'e yükselerek yüzde 26,7 arttı. Toplam fiber abone sayısı da 8 milyon 72 bin 629'dan 9 milyon 845 bin 226'ya çıkarak yüzde 22 artış gösterdi. İnternet abonelikleri içinde en yüksek paya sahip olan mobil internet abone sayısı da 75,6 milyon seviyesine ulaştı.'

Uraloğlu, geniş bant internet kullanımındaki artışa da dikkat çekerek, geniş bant internet data trafiğinin 2024 yılının son çeyreğine göre 17,1 artarak 24,2 milyon terabayta ulaştığını bildirdi.

Sabit internet trafiğinin yüzde 15,8, mobil internet trafiğin de yüzde 23 arttığı bilgisini paylaşan Uraloğlu, 2025'in dördüncü çeyreğinde sabit ses trafiğinin 1,3 milyar dakika, mobil ses trafiğinin 76,8 milyar dakika olarak gerçekleştiğini kaydetti.

Fırlatma, yaklaşık 15 dakikalık gecikmeyle gerçekleşti. Roket kalkışından 8 dakika sonra Orion kapsülü atmosfer sınırına yaklaştı ve ana motor ayrıldı. Uzay aracı, Ay çevresinde bir tur atacak ve yaklaşık 10 gün sürecek görev boyunca sistemler test edilecek.

EKİP TANITILDI

Görevde dört astronot yer alıyor:

• NASA Astronotu Reid Wiseman – Komutan
• NASA Astronotu Victor Glover – Pilot
• NASA Astronotu Christina Koch – Görev Uzmanı
• Kanada Uzay Ajansı (CSA) Astronotu Jeremy Hansen – Görev Uzmanı

Bu görevde, Christina Koch, Ay’ın çevresinde yolculuk eden ilk kadın astronot olacak. Ayrıca ekipte bir siyahi Amerikalı bulunması, tarihi bir diğer ilk olarak kaydediliyor.

AY’IN GİZEMLİ KÖŞELERİ KEŞFEDİLECEK

Artemis II ekibi Ay’a inmeyecek olsa da, kapsülün dışına monte edilen kameralarla Ay’ın daha önce görülmemiş bölgeleri gözlemlenecek. Elde edilen veriler, Artemis III misyonunda olası iniş noktalarının belirlenmesinde kullanılacak.

NASA görevlilerinden Kelsey Young, “Ekip Ay’ın yüzeyinin tamamını görebilecek. Apollo görevlerine kıyasla Ay ile aramızda daha fazla mesafe olacak, bu da farklı bilimsel soruları yanıtlamamıza imkân sağlayacak” dedi.

CANLI YAYIN VE BİLGİ PAYLAŞIMI

Görev boyunca uzay kapsülünden yapılacak canlı yayınlar, düşük çözünürlüklü kameralarla takip edilebilecek. Ayın arkasında sinyal kaybı yaşanacak, ancak kısa süre sonra bağlantı tekrar sağlanacak. Görev sonunda elde edilen veriler kamuoyuyla paylaşılacak.

Artemis II, Ay’a iniş hedefi olan Artemis III için kritik bir hazırlık adımı. Astronotlar hem sistemleri test edecek hem de iniş bölgelerini gözlemleyecek. Kelsey Young, “Nihai hedefimiz insanları Mars’a gönderebilmek” diyerek görevlerin uzun vadeli vizyonunu özetledi.

5G NEDİR, NE VAAT EDİYOR?

5G, yani beşinci nesil mobil iletişim teknolojisi; çok daha yüksek hız, düşük gecikme süresi ve aynı anda daha fazla cihazın bağlanabilmesini sağlayan yeni nesil bir altyapı sunuyor.

Bu teknolojiyle birlikte:

Mobil internet hızının en az 10 kat artması

Gecikmenin milisaniye seviyesine düşmesi

Aynı anda çok daha fazla cihazın sorunsuz bağlanabilmesi mümkün olacak

5G’ye nasıl geçilir? (Adım adım)

5G kullanabilmek için dört temel adım gerekiyor:

1. 5G uyumlu telefon

iPhone tarafında iPhone 12 ve sonrası, Android tarafında ise özellikle yeni nesil amiral gemisi modeller 5G destekli.

2. Uyumlu SIM kart

Mevcut 4,5G SIM kartların büyük çoğunluğu 5G ile uyumlu. Ancak daha eski SIM kartlar için operatör değişimi gerekebilir.

3. Operatör desteği

Türkiye’de 5G hizmeti sunan operatörler:

Turkcell

Türk Telekom

Vodafone

Bu operatörlerde 5G genellikle:

SMS ile

Mobil uygulama üzerinden

aktif edilebiliyor.

4. Telefon ayarlarını açma

Telefonunuzda:

Ayarlar > Mobil Ağlar / Hücresel

“Tercih edilen ağ türü” bölümünden 5G seçeneğini aktif etmeniz gerekiyor.

TELEFONUM 5G UYUMLU MU?

Bunu öğrenmenin en kolay yolu:

Telefon ayarlarında “5G” seçeneğini kontrol etmek

Operatörünüzün internet sitesinden model sorgulamak

Eğer ayarlarda “LTE / 4,5G / 5G” seçenekleri görünüyorsa cihazınız 5G desteklidir.

4,5G İLE 5G ARASINDAKİ FARK NE?

5G sadece hız artışı değil, aynı zamanda teknoloji sıçraması anlamına geliyor.

Temel farklar:

Hız: 4,5G megabit seviyesindeyken 5G gigabit hızlara ulaşabiliyor

Gecikme: 4,5G’de hissedilen gecikme, 5G’de neredeyse yok denecek kadar az

Bağlantı kapasitesi: Aynı anda çok daha fazla cihaz bağlanabiliyor

Kullanım alanı: Sadece telefon değil; akıllı şehirler, otonom araçlar ve uzaktan ameliyat gibi alanlar mümkün hale geliyor

5G HANGİ ALANLARDA KULLANILACAK?

5G’nin etkisi sadece internet hızında değil, birçok sektörde hissedilecek:

Sağlık: Uzaktan ameliyat ve anlık hasta takibi

Sanayi: Akıllı fabrikalar ve robotik üretim

Tarım: Sensör destekli verimli üretim

Ulaşım: Sürücüsüz araçlar ve akıllı trafik sistemleri

Medya: Kesintisiz canlı yayın, AR ve VR deneyimleri

TÜRKİYE’DE 5G SÜRECİ NASIL İLERLEYECEK?

İlk etapta 81 il merkezinde başlayan 5G hizmetinin, önümüzdeki iki yıl içinde ülke geneline yayılması hedefleniyor.

Türkiye’de şu an yaklaşık 95 milyon cep telefonu bulunurken, bunların yaklaşık 32 milyonunun 5G uyumlu olduğu belirtiliyor. Bu sayının kısa sürede hızla artması bekleniyor.

Görüşmede, Vali Yardımcısı İbrahim Engin Şenay ve Vodafone Türkiye İcra Kurulu Başkan Yardımcısı Nazlı Tlabar Güler de hazır bulundu.