Karaciğer naklinde bir dünya markası haline gelen Malatya, tıp literatürüne giren başarılarına yenilerini ekliyor. Prof. Dr. Sezai Yılmaz yönetimindeki Karaciğer Nakil Enstitüsü, vericisi olup da kan grubu veya doku uyumsuzluğu nedeniyle nakil olamayan hastalar için geliştirdiği "Çapraz Nakil" modeliyle yüzlerce aileyi sevince boğdu.
Matematik ve Tıbbın Hayat Kurtaran İş Birliği
Enstitü Müdür Yardımcısı Prof. Dr. Adil Başkıran, başarının arkasındaki sistemi anlattı. ABD Boston College'da görevli Türk bilim insanları Prof. Dr. Tayfun Sönmez ve Prof. Dr. Utku Ünver’in geliştirdiği algoritmalarla çalışan sistem, "Matematiğin tıpla birleşimi" olarak tanımlanıyor. Sisteme, Prof. Dr. Tayfun Sönmez’in merhum eşinin adı verilerek "Banu Bedestenci Sönmez Çapraz Karaciğer Nakli Sistemi" denildi.
Uyum Oranı %16’dan %50’ye Çıktı
Prof. Dr. Başkıran, bu sistemin nakil bekleyen hastalar için devrim niteliğinde olduğunu belirterek şu rakamları paylaştı:
-
Eski Durum: Vericisiyle gelen hastaların sadece %16-17’sinin organı uyumlu çıkıyordu.
-
Yeni Sistem: Çapraz eşleştirme sayesinde bu oran %45-50’lere yükseldi.
-
Sonuç: 2022 yılından bugüne 358 hasta çapraz nakille sağlığına kavuştu.
Dünyada İlkleri Malatya Yaptı
Dünyada daha önce 2'li ve 3'lü çapraz nakiller yapılırken, Malatya bu sınırı çok öteye taşıdı. Merkezde dünyanın ilk 4'lü, 5'li, 6'lı ve 7'li çapraz karaciğer nakilleri başarıyla gerçekleştirildi.
Kırgızistan’dan Ürdün’e Umut Kapısı
Sistemin başarısı Türkiye sınırlarını aştı. Prof. Dr. Başkıran, yurt dışından gelen talepleri şöyle anlattı: "En son Kırgızistan'dan ve Ürdün'den gelen hastalarımıza bu yöntemle nakil yaptık. Ürdünlü hastamızın kızının karaciğeri küçüktü, sistem sayesinde ona uygun ciğeri bulduk, kızı da başka bir hastaya hayat verdi. Şu anda dünyaya açılmış durumdayız."
24 Yılda 4 Bin 282 Nakil
Avrupa’da en fazla naklin yapıldığı merkez olma unvanını koruyan enstitü, kurulduğu 2002 yılından bu yana toplamda 4 bin 282 karaciğer nakline imza attı.




