Kamu harcamalarında şeffaflık, tasarruf ve hesap verebilirliği artırmak amacıyla hayata geçirilen yapay zekâ destekli yeni sistem, kamu mali yönetiminde önemli bir dönüşüm başlattı. Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından geliştirilen Yapay Zekâ Destekli Muhasebe ve İleri Analitik Projesi, kamu kaynaklarının kullanımında riskli ve verimsiz işlemlerin daha erken aşamada tespit edilmesini sağlıyor.
Bütünleşik Kamu Mali Yönetim Bilişim Sistemi (BKMYBS) çatısı altında yürütülen proje ile bütçe, muhasebe, ödeme, raporlama ve mali karar destek süreçleri tek bir dijital yapı içerisinde bir araya getirildi.
Sistem, yalnızca mevcut harcamaları kayıt altına almakla kalmıyor; aynı zamanda büyük miktardaki mali veriyi analiz ederek risk taşıyan işlemleri belirliyor ve karar vericilere öngörü sunuyor.
2 Milyar Liranın Üzerinde Riskli Harcama Belirlendi
Projenin en dikkat çekici sonuçlarından biri kamu harcamalarında ortaya çıktı. Yapay zekâ destekli analizler sonucunda bugüne kadar 2 milyar liranın üzerinde verimsizlik riski taşıyan kamu harcaması tespit edildi.
Bu uygulamayla birlikte kamu kaynaklarının yalnızca harcama gerçekleştikten sonra değil, risk oluşmadan önce de kontrol edilmesi hedefleniyor. Böylece hatalı veya verimsiz harcamaların önüne geçilerek kamu bütçesinin daha etkin kullanılması amaçlanıyor.
400 Bine Yakın Kullanıcı Sistemi Kullanıyor
Tamamen yerli ve milli imkânlarla geliştirilen sistem, oldukça geniş bir kullanıcı ağına hizmet veriyor.
BKMYBS kapsamında 497 kamu idaresi, 95 bin harcama birimi ve 4 bin muhasebe birimi yer alırken, sistemi kullananların sayısı yaklaşık 400 bine ulaşıyor.
Platform üzerinden her yıl yaklaşık 150 milyon muhasebe kaydı, 3 milyon maaş ve ücret hesaplaması ile 18 milyon ödeme emri belgesi işleniyor. Bunun yanında milyonlarca elektronik belge ve e-fatura da sistem üzerinden güvenli şekilde yönetiliyor.
200 Milyon Sayfa Kâğıt Kullanımının Önüne Geçildi
Dijitalleşmenin kamu mali yönetimindeki etkisi yalnızca ekonomik verimlilikle sınırlı kalmadı. 2025-2026 döneminde sistem üzerinden yürütülen mali işlemler sayesinde yaklaşık 200 milyon sayfa kâğıt kullanımından tasarruf edildi.
Bu dönüşümün yaklaşık 5 bin ton karbon salımının önlenmesine katkı sağladığı bildirildi.
Yapay Zekâ Projesine Ödül
Hazine ve Maliye Bakanlığı Muhasebat Genel Müdürlüğü tarafından geliştirilen proje, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı tarafından düzenlenen 11. Verimlilik Proje Ödülleri kapsamında da başarı elde etti.
Yapay zekâ kategorisinde birincilik ödülüne layık görülen proje, kamu mali yönetiminde teknolojinin daha etkin kullanılmasına yönelik önemli örneklerden biri oldu.
Şimşek: “Hedefimiz Güçlü Kamu Mali Yönetim Sistemini Daha İleri Taşımak”
Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, yapay zekâ destekli sistemle mali disiplini güçlendirmeyi, kamu kaynaklarını daha etkin kullanmayı ve karar alma süreçlerini veriye dayalı hale getirmeyi amaçladıklarını belirtti.
Şimşek, yapay zekâ ve ileri analitik teknolojilerinin kamu mali yönetiminde daha geniş şekilde kullanılacağını belirterek, şu ifadeleri kullandı:
“Hedefimiz, şeffaflığı, hesap verebilirliği, verimliliği ve sürdürülebilirliği esas alan güçlü kamu mali yönetim sistemini daha ileri taşımaktır.”
Yeni sistemle birlikte kamu harcamalarında erken uyarı ve önleyici kontrol mekanizmasının güçlendirilmesi hedeflenirken, yapay zekânın önümüzdeki dönemde mali yönetim süreçlerinde daha fazla kullanılması planlanıyor.
