Malatya'da kayısıya alternatif ürünlerin yaygınlaştırılması amacıyla son yıllarda üretimi artırılan kurutmalık domates, bölge çiftçisinin önemli gelir kaynaklarından biri haline geldi. Akçadağ ilçesinde yaklaşık 350-400 dönümlük alanda yetiştirilen domatesler, olgunlaşma dönemine ulaşmasının ardından kademeli olarak hasat ediliyor.
Tarlalarda olgunlaşan domatesler, araç ve traktörlerle kurutma alanlarına taşınıyor. Burada çoğunlukla kadın işçiler tarafından ortadan ikiye ayrılan domatesler tuzlandıktan sonra sergilere serilerek güneş altında kurumaya bırakılıyor. Yaklaşık 5-6 günlük doğal kurutma sürecinin ardından istenilen kıvama ulaşan ürünler toplanarak filelere dolduruluyor ve sevkiyata hazır hale getiriliyor.
Dönüm başına 10-12 ton verim
Tarım Eksperi Hacı Polat, üretimin farklı aşamalarda gerçekleştirildiğini belirterek, dönüm başına yaklaşık 10 ila 12 ton arasında verim aldıklarını ifade etti.
Domateslerin birinci, ikinci ve üçüncü toplama şeklinde kademeli olarak hasat edildiğini aktaran Polat, "Tarlada olgunlaşan domatesleri kızardıkça topluyoruz. Toplanan ürünler araçlarla sergi alanlarına getiriliyor. Burada çalışan kadın işçilerimiz domatesleri ikiye bölüyor ve tuzlama işlemi yapıyor. Daha sonra güneşte yaklaşık 5-6 gün bekletilerek kurutuluyor. Kuruluğa ulaşan ürünleri topluyor ve filelere koyarak ihracata hazır hale getiriyoruz" dedi.
Kurutmalık domates üretiminin aynı zamanda mevsimlik istihdama da katkı sunduğunu ifade eden Polat, yaklaşık 60 işçinin sezon boyunca çalıştığını belirtti. İşçilerin sabahın erken saatlerinde başlayan mesaisi akşam saatlerine kadar devam ediyor.
Kayısı üreticileri için alternatif gelir kapısı
Yaklaşık 12 yıldır kurutmalık domates sektöründe faaliyet gösteren üretici Fatih Kolay ise asıl faaliyet alanlarının kuru kayısı olduğunu, ancak farklı pazarlardan gelen talepler üzerine domates üretimine yöneldiklerini söyledi.
Kolay, yaklaşık 200-250 dönümlük alanda üretim yaptıklarını belirterek, "Mayıs ayında ekim ve çapalama çalışmalarıyla başlayan süreç hasatla devam ediyor. Toplanan domatesler sergi alanlarında kesilip tuzlanıyor ve güneşte kurutuluyor. Daha sonra depolarımıza aldığımız ürünleri İzmir'e gönderiyoruz. Buradan da başta Orta Doğu ve Avrupa olmak üzere farklı ülkelere ihraç ediliyor" ifadelerini kullandı.
Yağışlar bu yıl üreticinin yüzünü güldürdü
Bu yılki üretim sezonunun hava şartları açısından olumlu geçtiğini belirten Kolay, özellikle yağışların verim ve ürün kalitesi üzerinde etkili olduğunu belirtti.
Hasadın hava koşullarına bağlı olarak yaklaşık 50 gün sürmesinin beklendiğini aktaran Kolay, önceki yıllara göre daha yüksek verim aldıklarını ve ürün kalitesinden memnun olduklarını dile getirdi.
Malatya'da tarlaları kırmızıya boyayan kurutmalık domatesler, hasadın ardından uzun bir işleme ve kurutma sürecinden geçerek kentten farklı ülkelere uzanan bir ihracat yolculuğuna çıkıyor. Kayısı üretiminin yanı sıra alternatif tarımsal ürünlerin de yaygınlaşması, bölgedeki çiftçilere yeni gelir kapıları oluştururken Malatya'nın tarımsal ihracat potansiyelini de çeşitlendiriyor.
