Tarım ürünleri ihracatında Türkiye'nin can damarlarından biri olan Malatya'da, binlerce üreticiyi, paketleme tesisini ve ihracatçı firmayı yakından ilgilendiren dev bir adım atıldı. Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından hazırlanan ve bugün (6 Mayıs) Resmî Gazete'de yayımlanan 'Bitki Karantinası Yönetmeliği', gümrük kapılarındaki işleyişi baştan aşağı değiştiriyor. Kuru kayısıdan yaş meyve-sebzeye kadar tüm tarımsal sevkiyatlarda zararlı organizmaların, sahte belgelerin ve standart dışı ambalajların önünü kesmeyi hedefleyen bu yeni sistem, aynı zamanda ihracatçı esnafına dijital bir altyapı sistemi getiriyor. Peki, cezai yaptırımların ağırlaştırıldığı ve tam 90 gün sonra resmen devreye girecek olan bu yeni karantina döneminde Malatyalı ihracatçıları bekleyen en kritik değişiklikler neler? İşte adım adım yeni gümrük ve denetim kuralları...
İhracatta Yeni Dönem: BKKTS Sistemine Kayıt Zorunlu
Türkiye'nin tarımsal ürün ve kuru meyve ihracatında lokomotif şehirlerinden biri olan Malatya'yı yakından ilgilendiren yeni bitki karantinası kuralları belli oldu. Yönetmeliğe göre, bitki ve bitkisel ürünlerin giriş-çıkış işlemleri artık tamamen Bitki Karantinası Kayıt ve Takip Sistemi (BKKTS) üzerinden yürütülecek. Malatyalı ihracatçıların ve gümrük temsilcilerinin, işlemlerini başlatabilmek için öncelikle Müdürlük tarafından bu sisteme kayıtlarının yapılmış olması şartı aranacak. İşlemlerde aslı gereken evraklar hariç ıslak imza dönemi kapanıyor.
Paketleme Tesisleri ve Depolara Sıkı Denetim
İhracat aşamasındaki resmî kontrollerin nerede ve nasıl yapılacağı net kurallara bağlandı. Malatya'dan yurt dışına gönderilecek yaş meyve sebze ürünlerinin resmî kontrolleri; yalnızca İşletme Kayıt Belgesi olan paketleme tesislerinde, kayıtlı sebze ve meyve halleri ile kontrol şartlarının sağlandığı uygun depolarda ve antrepolarda yapılabilecek. Araç üstünde veya araç içinde bekleyen ürünler için resmî kontrol talep edilemeyecek.
İhracatçıyı Yakacak Detay: Ahşap Paletlerde ISPM 15 Kuralı
Özellikle tonlarca ürünün yurt dışına gönderilmesinde kullanılan ahşap ambalaj malzemeleri mercek altına alınıyor. İhraç edilmek istenen bitkisel ürünlerin beraberindeki ahşap ambalaj ve paletlerin ISPM 15 standartlarına uygun olup olmadığı titizlikle kontrol edilecek. Bu standarda uymayan, logosuz veya usulüne uygun üretilmemiş ahşap ambalaj kullanan sevkiyatların sınır kapısından çıkışına kesinlikle izin verilmeyecek.
Sahte Belgeye ve Kurallara Uymayana Ağır Yaptırım
Yönetmelik, bitki sağlığı sertifikalarının (Bitki Sağlık Sertifikası) düzenlenmesi ve geçerliliği konusunda da tavizsiz. İhracat sırasında düzenlenen sertifikaların amacı dışında kullanılması, belgelerde tahrifat veya sahtecilik yapılması durumunda firmalar hakkında yasal işlem başlatılarak 5996 sayılı Kanun kapsamında ağır yaptırımlar uygulanacak.
Yeni Kurallar 90 Gün Sonra Devrede
Malatya'daki ziraat odaları, ihracatçı birlikleri ve paketleme tesisi sahiplerinin yeni sisteme entegre olabilmeleri için bir geçiş süreci öngörüldü. Bugünkü Resmî Gazete'de yayımlanan Yönetmelik, yayım tarihinden 90 gün sonra tam anlamıyla yürürlüğe girecek.
