Sivas’ın merkeze bağlı İşhanı köyünde bulunan ve geçmişte kilise olarak kullanılan tarihi yapı, yaklaşık 42 yıldır cami olarak hizmet veriyor. 1984 yılında ibadethaneye dönüştürülen yapıda zaman içerisinde çeşitli düzenlemeler yapılırken, geçmişten kalan bazı mimari detaylar günümüze kadar ulaştı.
Kiliseden Camiye Uzanan Tarihi Yolculuk
İşhanı köyündeki tarihi yapının geçmişte bölgede yaşayan Ermeni cemaati tarafından kilise olarak kullanıldığı belirtiliyor. Köyün tarihine ilişkin anlatımlara göre, 19. yüzyılda bölgede önemli bir Ermeni nüfusu bulunuyordu. Yapının da bu dönemde ibadet amacıyla kullanıldığı ifade ediliyor.
1984 yılına gelindiğinde ise yapı camiye dönüştürülerek Müslümanların ibadetine açıldı. Dönüşüm sırasında binanın kullanım amacına uygun olarak iç bölümünde çeşitli değişiklikler gerçekleştirildi. Eski kilisenin ana giriş kapısı kapatılırken, yapıya başka bir noktadan yeni giriş oluşturuldu.
Eski Mimariye Ait İzler Hâlâ Görülüyor
Yapıda yapılan değişikliklere rağmen geçmişe ait bazı mimari unsurlar tamamen ortadan kaldırılmadı. Özellikle bazı bölümlerde eski yapıya ilişkin izler dikkat çekiyor. Eski sunak bölümünün de tamamen yok edilmediği, ancak ibadet alanının dışında bırakıldığı belirtiliyor.
Minareye çıkılan bölümde de yapının önceki dönemine ait mimari detayların bulunduğu ifade ediliyor. Bazı sütunlarda zaman içerisinde deformasyon meydana gelse de iyon tarzı sütun kaidelerinin hâlâ görülebildiği aktarılıyor.
Köyde İki Kilise Bulunuyordu
İşhanı Köyü Muhtarı Caner Öntaş, yapının geçmişiyle ilgili bilgilerin büyüklerinden aktarıldığını belirtti. Öntaş, köyün eski kaynaklarda 1877 yılında İşhan olarak geçtiğini ve geçmişte bölgede Ermeni nüfusunun yoğun olduğunu belirtti.
Köyde geçmişte iki kilisenin bulunduğunu anlatan Öntaş, bunlardan birinin zaman içerisinde yıkıldığını, diğer yapının ise günümüze kadar ulaşarak cami olarak kullanılmaya devam ettiğini söyledi.
Öntaş, 1984 yılında camiye dönüştürülen yapıya minarenin de köy sakinlerinden Süleyman Polat'ın katkısıyla, minare ustası Veli Yıldız tarafından yapıldığını belirtti.
Duvarlardaki Eski Tasvirlerin İzleri Silindi
Köy sakinlerinden Halil Yıldız ise yapının eski dönemine ilişkin bilgileri anlattı. Yıldız, büyüklerinden duyduklarına göre yapının yaklaşık 600 yıllık bir geçmişe sahip olduğunun söylendiğini ifade etti.
Yıldız, geçmişte kilisenin içerisinde çeşitli işlemelerin bulunduğunu ve duvarlarda Meryem Ana tasvirlerinin yer aldığını belirtti. Camiye dönüştürülme sürecinde ise bu tasvirlerin kaldırıldığını ve yapının iç kısmının yeniden düzenlendiğini aktardı.
Tarihi Yapı Bugün Cami Olarak Hizmet Veriyor
Geçmişte farklı bir inanç topluluğunun ibadet mekânı olarak kullanılan yapı, bugün İşhanı köyünde aktif şekilde cami olarak kullanılmaya devam ediyor. Yapının geçirdiği değişikliklere rağmen bazı mimari ayrıntıların korunması, binanın geçmişine ilişkin izlerin tamamen kaybolmasını engelliyor.
Yaklaşık 42 yıldır cami olarak kullanılan tarihi yapı, hem köy sakinlerinin ibadet ihtiyacını karşılıyor hem de geçmişten günümüze ulaşan mimari özellikleriyle dikkat çekiyor.
