İslam kaynakları ve Kur'an ayetleri incelendiğinde, peygamberlere yönelik sesleniş biçimlerinde belirgin bir ayrım görülüyor. Kur'an-ı Kerim'de Hz. Muhammed'in ismi dört ayette "Muhammed", bir ayette ise "Ahmed" şeklinde yer almasına rağmen hiçbir ayette kendisine doğrudan adıyla hitap edilmiyor. İslam âlimleri bu üslubu, son peygamberin makamına gösterilen özel saygıyla açıklıyor.
KUR'AN-I KERİM'DE ADIYLA HİTAP EDİLMEYEN PEYGAMBER KİMDİR?
Kur'an-ı Kerim'de kendisine doğrudan ismiyle seslenilmeyen peygamber Hz. Muhammed'dir. Ayetlerde Hz. Âdem, Hz. Nuh, Hz. İbrahim, Hz. Musa ve Hz. İsa gibi peygamberlere doğrudan adlarıyla hitap edilirken Hz. Muhammed için aynı kullanım tercih edilmiyor. Kur'an'da bir peygamberin isminin hiç geçmemesi ile isminin geçmesine rağmen kendisine adıyla seslenilmemesi birbirinden farklı durumlar oluşturuyor. Kur'an'da isimleri açıkça yer almayan Hz. Şit ve Hz. Yuşa'nın durumu bu yönüyle Hz. Muhammed'e yönelik hitap üslubundan ayrılıyor.
Hz. Muhammed'e yönelik hiçbir ayette "Ey Muhammed" şeklinde bir sesleniş yer almıyor.
HZ. MUHAMMED'İN İSMİ KUR'AN'DA HANGİ AYETLERDE GEÇİYOR?
Kur'an-ı Kerim'de "Muhammed" ismi dört farklı surede, "Ahmed" ismi ise bir surede geçiyor. Âl-i İmrân Suresi'nin 144'üncü ayetinde, Ahzâb Suresi'nin 40'ıncı ayetinde, Muhammed Suresi'nin 2'nci ayetinde ve Fetih Suresi'nin 29'uncu ayetinde "Muhammed" ismi zikrediliyor. Ahzâb Suresi'nin 40'ıncı ayetinde kendisinin Allah'ın resulü ve peygamberlerin sonuncusu olduğu bildirilirken, Fetih Suresi'nin 29'uncu ayetinde de elçilik vasfı vurgulanıyor. Saff Suresi'nin 6'ncı ayetinde ise Hz. İsa'nın kendisinden sonra gelecek elçiyi müjdelediği bölümde "Ahmed" ismi kullanılıyor.
Bu beş ayetin tamamında Hz. Muhammed'den üçüncü tekil şahıs olarak bahsediliyor ve doğrudan hitap cümlesi kurulmuyor.
HZ. MUHAMMED'E NEDEN EY NEBİ VE EY RESUL DENİLMİŞTİR?
Kur'an ayetlerinde Hz. Muhammed'e doğrudan seslenilirken peygamberlik görevini ifade eden "Ey Nebi" ve "Ey Resul" unvanları kullanılıyor. Ahzâb Suresi'nin 1'inci ve 45'inci ayetleri ile Enfâl Suresi'nin 64'üncü ayetinde "Ey Peygamber" anlamına gelen "Ey Nebi" hitabı yer alıyor. Mâide Suresi'nin 67'nci ayetinde ise "Ey Elçi" anlamındaki "Ey Resul" ifadesiyle sesleniliyor.
Müfessirler, isim yerine peygamberlik sıfatlarının seçilmesini ilahi hitabın nezaketi ve nübüvvet makamına duyulan hürmetle ilişkilendiriyor.
DİĞER PEYGAMBERLERE KUR'AN'DA İSİMLERİYLE HİTAP EDİLMİŞ MİDİR?
Kur'an-ı Kerim'de önceki peygamberlerin kıssaları anlatılırken kendilerine doğrudan isimleriyle seslenilen pek çok ayet bulunuyor. Bakara Suresi'nin 35'inci ayetinde "Ey Âdem", Hûd Suresi'nin 48'inci ayetinde "Ey Nuh", Sâffât Suresi'nin 104'üncü ayetinde "Ey İbrahim" ve Tâhâ Suresi'nin 11'inci ayetinde "Ey Musa" ifadeleri geçiyor. Mâide Suresi'nin 110'uncu ayetinde de "Ey Meryem oğlu İsa" hitabı kullanılıyor.
Diğer peygamberlere isimleriyle seslenilirken yalnızca Hz. Muhammed'e peygamberlik unvanlarıyla hitap edilmesi Kur'an'ın üslup özelliklerinden biri olarak öne çıkıyor.



