Malatya’da ayakkabı tamirciliği yapan Nurullah Botanlı, meslek hayatına henüz 10 yaşındayken başladı. İlkokul dördüncü sınıfa giderken ustalığa ilk adımını atan Botanlı, okul dönemlerinde ve yaz tatillerinde çalışarak mesleğini öğrendi. İlkokulun ardından ortaokulu da tamamlayan usta, yıllar içinde edindiği deneyimle ayakkabı tamirciliğini sürdürmeye devam etti.
Yaklaşık 43 yıldır aynı mesleği yaptığını anlatan Botanlı, işlerin dönem dönem azaldığını ancak daha sonra yeniden toparlandığını belirtti. Uzun yıllardır mesleğin içinde olduğunu söyleyen usta, ayakkabı tamirciliğinin hâlâ ihtiyaç duyulan işler arasında yer aldığını ifade etti.
Pahalı Ayakkabılar Tamire Geliyor
Ayakkabı fiyatlarının yükselmesi, vatandaşların tamir seçeneğine yönelmesinde etkili oluyor.Botanlı’nın anlattığına göre, özellikle kaliteli ve yüksek fiyatlı ayakkabılarda meydana gelen küçük hasarlar tamir edilerek yeniden kullanılabiliyor.
Piyasada 3 bin, 4 bin, 5 bin ve 6 bin lira seviyelerinde ayakkabılarla karşılaştıklarını belirten Botanlı, bazı modellerde topuk arkasındaki astar ve kumaş bölümünde meydana gelen yıpranmaları onardıklarını söyledi. Bu tür işlemlerin yaklaşık 200-300 lira karşılığında yapılabildiğini aktaran usta, tamir ücretinin yapılan işe göre değişebildiğini dile getirdi.
Botanlı, ayakkabıların pahalı olması nedeniyle vatandaşların küçük hasarlarda yenisini almak yerine tamiri tercih edebildiğini belirtti. Böylece kullanılabilir durumdaki ayakkabıların yeniden değerlendirilmesi mümkün oluyor.
“Çırak Yok, Kimse Gelip Çalışmıyor”
Ayakkabı tamirciliğinin geleceğine ilişkin en büyük endişesinin çırak yetişmemesi olduğunu söyleyen Botanlı, mesleği öğrenmek isteyen gençlerin bulunmadığını ifade etti.
Kendi çocuklarını da zamanında mesleğe yönlendirmediğini anlatan Botanlı, bu kararından dolayı pişmanlık duyduğunu belirtti. Çocuklarını yanında yetiştirmesi gerektiğini düşündüğünü söyleyen usta, mesleğin devamlılığı açısından yeni ustaların yetişmesinin önemine dikkat çekti.
Geleneksel zanaatların zaman içinde kaybolabileceğini dile getiren Botanlı, geçmişte yaygın olan kalaycılığı örnek göstererek ayakkabı tamirciliğinin de benzer bir gelecekle karşılaşmasından endişe ettiğini söyledi.
“Herkes Okuyamaz, Bir Meslek De Öğrenmeli”
Gençlerin çalışma ve meslek öğrenme konusundaki isteksizliğinden yakınan Botanlı, kendi çocukluk döneminde okulun yanında çalışarak mesleğini öğrendiğini anlattı. Günümüzde gençlerin eğitim imkânlarının arttığını kabul eden usta, buna rağmen bir meslek öğrenmenin de önemli olduğunu vurguladı.
“Herkes okuyamaz” diyen Botanlı, gençlerin eğitim hayatlarını sürdürürken farklı meslekleri de öğrenebileceğini ifade etti. Ona göre, yıllar boyunca ustadan çırağa aktarılan zanaatların yaşatılması için mesleğe ilgi duyan yeni kuşaklara ihtiyaç var.
Yaklaşık 43 yıldır ayakkabı tamirciliği yapan Botanlı’nın sözleri, yalnızca kendi mesleğinin değil, usta-çırak ilişkisiyle ayakta kalan geleneksel zanaatların geleceğine ilişkin kaygıları da gündeme getiriyor.
