Malatya, binlerce yıllık geçmişiyle Anadolu’nun en önemli yerleşim merkezlerinden biri olarak bilinirken, kentin ilçeleri de farklı medeniyetlerin izlerini günümüze taşıyor. Bu ilçeler arasında ise tarihi geçmişiyle Darende dikkat çekiyor. Malatya Valiliği’nin resmi kaynaklarında Darende’nin yaklaşık 7 bin yıllık bir geçmişe sahip olduğu belirtiliyor.
İlk Yerleşim Zengibar Kalesi Çevresinde
Geçmişte Timelkia, Tiranda, Tiryandafil ve Derindere gibi isimlerle anılan Darende, tarih boyunca önemli bir yerleşim ve ticaret merkezi oldu. Hititlerin bölgede yerleşmesinin ardından Asurlular Tohma Suyu boyunca ticaret kolonileri kurdu. Daha sonra Perslerin hâkimiyetine giren bölgede bulunan Zengibar Kalesi, askeri bir üs olarak kullanıldı. İlçenin ilk yerleşim alanının da bu kale içerisinde oluştuğu belirtiliyor.
Birçok Medeniyete Ev Sahipliği Yaptı
Darende’nin tarihi Hititler ve Asurlularla sınırlı kalmadı. Bölge sırasıyla Persler, Makedonlar, Romalılar ve Bizanslıların hâkimiyetine girdi. 8. yüzyıldan sonra Arapların kontrolüne geçen Darende, bu dönemde de kültür ve ticaret merkezi olma özelliğini sürdürdü. Malazgirt Savaşı’nın ardından Selçukluların hâkimiyetine giren bölgenin yerleşim alanı zaman içerisinde Zengibar Kalesi’nin dışına doğru genişledi.
Evliya Çelebi De Seyahatnamesi’nde Yer Verdi
Darende’nin tarihi dokusu yüzyıllar sonra da dikkat çekmeye devam etti. 17. yüzyılda ilçeyi ziyaret eden Evliya Çelebi, Seyahatname’sinde Darende’den bahsetti. Çelebi’nin anlatımında ilçenin nehir kenarında, evleri, camileri, hanı, hamamı, çarşısı ve pazarı bulunan hareketli bir kasaba olduğu görülüyor.
1934’te Malatya’ya Bağlandı
Darende, Osmanlı döneminde uzun süre Sivas idari yapısı içerisinde yer aldı. Cumhuriyet döneminde de bir süre Sivas’a bağlı kalan ilçe, 1934 yılında Malatya’ya bağlandı. Bugün ise tarihi yapıları, doğal güzellikleri ve köklü geçmişiyle kentin dikkat çeken ilçeleri arasında yer alıyor.
Binlerce yıllık geçmişiyle Darende, yalnızca Malatya’nın değil, Anadolu’nun da önemli tarihi yerleşimlerinden biri olarak geçmişten bugüne uzanan izlerini korumaya devam ediyor.
