Türkiye’de Türk Silahlı Kuvvetleri’nde (TSK) sözleşmeli er/erbaş statüsünde görev yapan personelin, görev süresi sonrası yaşadığı istihdam sorunu uzun süredir kamuoyunun gündeminde yer alıyor. Güvenlik ihtiyacını karşılamak amacıyla hayata geçirilen sözleşmeli erlik sistemi, uygulamada memuriyete geçiş beklentisi ile anılmaya devam ediyor.
SİSTEM NASIL BAŞLADI?
Sözleşmeli erlik modeli, özellikle 2011 sonrası dönemde TSK’nın personel ihtiyacını karşılamak amacıyla uygulamaya alındı. Modelin hayata geçirildiği süreçte, görev süresini başarıyla tamamlayan personelin kamu kurumlarında istihdam edilebileceğine dair açıklamalar yapıldı. Ancak bu beklenti, bağlayıcı ve kapsamlı bir yasal düzenlemeye dönüşmedi.
Uzman değerlendirmelerine göre, sözleşmeli erlerin memuriyete geçişine ilişkin net bir kanun hükmü bulunmuyor. Konu daha çok yönetmelikler ve idari tasarruflar çerçevesinde ele alındığı için, uygulama sınırlı kaldı. Zaman zaman açılan kontenjanların ise dar kapsamlı olduğu ve geniş bir kesimi kapsamadığı ifade ediliyor.
Bu durum, hukuki bir boşluk oluştururken aynı zamanda kamuoyunda devletin verdiği sözlerin bağlayıcılığı tartışmasını da beraberinde getiriyor.
Sözleşmeli erlik süresinin sona ermesiyle birlikte birçok eski personelin iş gücü piyasasına uyum sağlamakta zorlandığı, istihdamda süreklilik sorunu yaşadığı belirtiliyor. Güvenlik alanında edinilen tecrübenin sivil hayatta yeterince karşılık bulamaması, sorunun önemli boyutlarından biri olarak öne çıkıyor.
Konu bugüne kadar çeşitli dönemlerde Türkiye Büyük Millet Meclisi gündemine taşındı. Yazılı soru önergeleri ve kanun teklifleri verilmesine rağmen, sözleşmeli erlerin tamamını kapsayan kalıcı bir düzenleme henüz hayata geçirilmedi.
KAMUOYU TARTIŞMASI SÜRÜYOR
Sözleşmeli erlerin memuriyete geçiş meselesi, bireysel taleplerin ötesinde kamu personel politikası açısından da tartışılmaya devam ediyor. Uzmanlar, güvenlik hizmetlerinde görev almış personelin görev sonrası sosyal ve ekonomik güvencelerinin net şekilde tanımlanması gerektiğine dikkat çekiyor.
