Bilim dünyası, doğada oldukça nadir görülen bir olaya ilişkin yeni bir keşifle gündemde. Kanada ile ABD sınırında bulunan Memphremagog Gölü’nde yaşayan kahverengi yayın balıklarında yapılan araştırmalar, bazı tümörlerin klasik kanserlerden farklı olarak bir balıktan diğerine aktarılmış olabileceğini ortaya koydu.
Araştırmacılar, balıklarda görülen melanom benzeri tümörlerin genetik yapısını inceledi. Yapılan analizlerde, farklı balıklardan alınan tümör örneklerinin, içinde bulundukları balığın kendi hücrelerinden daha fazla birbirleriyle benzerlik gösterdiği belirlendi. Bu durum, tümörlerin ortak bir kökenden gelen kanser hücrelerinden oluşmuş olabileceği ihtimalini güçlendirdi.
Kanser hücreleri kendi genetik izlerini taşıyor
Normalde bir canlıda oluşan kanser, o canlının kendi hücrelerinde meydana gelen genetik değişimlerle ortaya çıkıyor. Ancak Memphremagog Gölü’ndeki kahverengi yayın balıklarında tespit edilen tümörlerde farklı bir tablo görüldü.
Bilim insanları, tümör hücrelerinin genetik açıdan birbirine çok benzediğini, buna karşın tümörün bulunduğu balığın sağlıklı dokularıyla aynı özellikleri taşımadığını belirledi. Bu durum, kanser hücrelerinin bağımsız olarak gelişmesinden ziyade, başka bir kaynaktan aktarılmış olabileceği görüşünü destekledi.
Daha önce sadece birkaç canlıda görülmüştü
Doğal yollarla bulaşabilen kanser türleri oldukça nadir görülüyor. Daha önce bu durumun kesin olarak tespit edildiği canlılar arasında Tazmanya canavarı, köpekler ve bazı çift kabuklu deniz canlıları bulunuyordu. Balıklarda tespit edilen bu durum ise bilim dünyasında önemli bir gelişme olarak değerlendiriliyor.
Araştırmacılar, bunun balıklarda görülen ilk belgelenmiş bulaşıcı kanser örneği olduğunu ve tatlı su ekosistemlerinde böyle bir durumun ilk kez kayda geçtiğini belirtiyor.
İnsanlar için bir risk anlamına gelmiyor
Bilim insanları, bu keşfin insanlar açısından yanlış anlaşılmaması gerektiğine dikkat çekiyor. Balıklarda görülen bu durum, kanserin insanlar arasında bulaşabileceği anlamına gelmiyor.
İnsanlarda doğal yollarla bir kişiden diğerine geçen kanser vakası gösterilmiş değil. Kanser hücreleri, insan bağışıklık sistemi tarafından çoğunlukla yabancı hücre olarak algılanarak etkisiz hale getiriliyor.
Tümörlerin nasıl yayıldığı araştırılıyor
Araştırmacılar, kanser hücrelerinin balıklar arasında nasıl yayıldığı konusunda çalışmalarını sürdürüyor. Olasılıklar arasında üreme dönemlerinde yakın temas, su veya göl tabanındaki tortular aracılığıyla hücrelerin taşınması gibi ihtimaller değerlendiriliyor. Ancak mekanizmanın kesin olarak nasıl gerçekleştiği henüz tam olarak bilinmiyor.
Bilim insanlarına göre bu çalışma, yalnızca balıklar açısından değil, kanserin nasıl oluştuğunu ve yayılabildiğini anlamak açısından da önemli bilgiler sağlayabilir.
