Malatya’da çocuk yaşta başladığı terzilik mesleğinde 62 yılı geride bırakan usta, yıllar içerisinde yaşanan büyük değişimi kendi deneyimleri üzerinden ortaya koydu. 1962 yılında babasının kendisini bir terzinin yanına göndermesiyle mesleğe adım atan usta, o günden bu yana iğne ve makasın başından ayrılmadı.
“İlkokuldaydım. Sene 1962. O günden beri çalışıyorum” sözleriyle meslek hayatının başlangıcını anlatan usta, yıllar içerisinde gömlek ve pijama dikiminden takım elbise üretimine kadar birçok iş yaptı.
“Takım Elbise Dikmek Çok Değerliydi”
1960’lı, 70’li ve 80’li yıllarda terziliğin çok daha farklı bir konumda olduğunu belirten usta, özellikle takım elbise dikiminin önemli bir meslek alanı olduğunu ifade etti.
1974 yılında kendi iş yerini açan usta, askerlik sonrasında İzmir’e giderek farklı sektörlerde çalıştı. Daha sonra Malatya’ya dönen usta, belediyede çalışırken de terziliği sürdürdü. 2001 yılında emekli olduktan sonra ise mesleğini bırakmadı.
“Emekli oldum ama terziliğe devam ettim. Yaklaşık 25 yıl daha çalıştım” sözleriyle mesleğe olan bağlılığını ortaya koydu.
Bugün özel dikim işlerinin geçmişe göre ciddi şekilde azaldığını belirten usta, yüksek maliyetlerin hem vatandaşı hem de terzileri zorladığını söyledi.
“Takım elbise maliyeti pahalı. Herkes elbise diktiremiyor.”
Özel dikim bir pantolonun kumaş ve işçilikle birlikte 3 bin ila 3 bin 500 liraya kadar çıkabildiğini belirten usta, müşterilerine zaman zaman hazır giyim ürünlerini tercih etmelerini tavsiye etti.
“Ben Allah’tan korkan bir kişiyim. Diyorum kardeşim, git hazırını al, paranı boşa harcama. Diktirmek pahalı, dikme diyorum.”
Hazır giyimin yaygınlaşmasıyla birlikte terzilerde özel dikimden çok tadilat işlerinin öne çıktığını belirten usta, bugün ağırlıklı olarak paça kısaltma, fermuar değiştirme, daraltma ve genişletme gibi işlemler yaptığını ifade etti.
“Terzilik Tarihe Karıştı”
Sektörün en büyük sorunlarından biri ise yeni eleman yetişmemesi.
“Terzilik tarihe karıştı. Terzilik tarihe karıştı. Eleman yetişmiyor.”
Bir çalışanın maaş, sigorta ve diğer giderlerle birlikte yaklaşık 50 bin liraya ulaşan maliyetinin küçük esnaf için ağır bir yük olduğunu belirten usta, bu nedenle gençlerin mesleğe kazandırılmasının da zorlaştığını aktardı.
Özellikle ceket ve takım elbise alanında kalfa bulmanın artık kolay olmadığını belirten usta, yüksek maliyetler nedeniyle iş yerlerinde çırak ve kalfa yetiştirilemediğine dikkat çekti.
“Kiralar Böyle Olursa Ben de Bırakacağım”
Malatya’da çarşı bölgesindeki yeni iş yerlerinin kira bedellerinin de terziler açısından önemli bir sorun oluşturacağını belirten usta, yüksek kiraların birçok esnafı meslekten koparabileceği görüşünde.
Artan kiraların tadilat ücretlerine de yansıyacağını belirten usta, bugün 100 lira civarında olan bazı işlemlerin ilerleyen dönemde 300 liraya kadar çıkabileceğini, bazı daraltma ve benzeri işlemlerin ise 1.000 lirayı bulabileceğini ifade etti.
62 yıllık meslek hayatında kıyafetlerin defalarca onarılarak kullanıldığı dönemleri de hatırlatan usta, geçmişte insanların ekonomik davranmak zorunda olduğunu belirtti. “Biz yamalı pantolon da giydik, yamalı çorap da giydik, yamalı gömlek de giydik” sözleriyle geçmişteki tüketim alışkanlıklarına dikkat çekti.
Hazır giyimin hızla yaygınlaştığı günümüzde terzilik ise yüksek maliyetler ve eleman sıkıntısı arasında ayakta kalmaya çalışıyor. 62 yıllık deneyime sahip usta için mesleğin geleceği artık yalnızca iğne ve makasla değil, ekonomik şartlarla da belirleniyor.
