6 Şubat depremlerinin ardından Malatya'da şehrin yeniden ayağa kaldırılması için önemli adımlar atıldı. Kalıcı iş yerleri tamamlanarak hizmete açılırken, konteyner çarşılarda faaliyet gösteren çok sayıda esnaf için hayat henüz normale dönmedi. Yeni dükkânların hemen yanı başında ekmeğini konteynerde kazanmaya çalışan işletmeciler, ekonomik şartların kendilerini bu geçici yapılarda kalmaya mecbur bıraktığını söylüyor.
Yeni Binaların Gölgesinde Süren Esnaf Mücadelesi
Esnaflar, yeni iş yerlerine kavuşmanın herkes için sevindirici olduğunu ancak küçük işletmelerin aynı imkânlara sahip olmadığını belirtiyor. Yüksek kira bedelleri, artan işletme giderleri ve düşen satışlar nedeniyle konteynerden çıkmanın bugün için büyük bir risk taşıdığını ifade ediyor.
"Kira Var Ama Kazanç Yok"
İşletmecilere göre en büyük sorun kira maliyetleri. Özellikle merkezi noktalardaki iş yerlerinin kira bedellerinin küçük esnafın karşılayabileceği seviyenin çok üzerinde olduğunu belirten esnaflar, mevcut gelirleriyle böyle bir yükün altına girmelerinin mümkün olmadığını dile getiriyor.
Birçok işletme, müşteri hareketliliğinin deprem öncesindeki seviyeye ulaşmadığını, alışverişin durgunlaştığını ve günün sonunda çoğu zaman beklenen kazancı elde edemediklerini ifade ediyor. Bu nedenle yeni bir dükkâna taşınmanın kendileri için yeni bir başlangıç değil, büyük bir ekonomik risk anlamına geldiğini söylüyor.
Konteynerde Geçen Her Gün Yeni Bir Mücadele
Ekonomik zorlukların yanı sıra konteyner çarşıların fiziki şartları da esnafın işini zorlaştırıyor. Yazın bunaltıcı sıcak, kışın ise soğuk hava nedeniyle çalışma koşullarının ağırlaştığını belirten işletmeciler; dar alanlar, yetersiz depolama, otopark eksikliği ve çevre düzenlemesindeki sorunların hem kendilerini hem de müşterileri olumsuz etkilediğini ifade ediyor.
Esnaflar, bu şartlara rağmen işlerini sürdürebilmek için mücadeleden vazgeçmediklerini, tek amaçlarının ailelerinin geçimini sağlamak olduğunu vurguluyor.
Belirsizlik Endişeyi Büyütüyor
Konteyner çarşıların ne zaman tamamen kaldırılacağına ilişkin net bir takvimin bulunmaması da esnafın kaygılarını artırıyor. İşletmeciler, taşınma süreciyle ilgili farklı tarihler konuşulduğunu ancak kendilerine resmi bir bilgilendirme yapılmadığını ifade ediyor.
Yeni bir iş yeri kiralamak zorunda kalmaları halinde ekonomik olarak daha büyük sıkıntılar yaşayacaklarını dile getiren esnaflar, küçük işletmelere yönelik kira desteği, düşük maliyetli iş yeri imkânı ve yeni teşvik paketlerinin hayata geçirilmesini talep ediyor.
Bir Yanda Umut, Diğer Yanda Geçim Mücadelesi
Malatya'da yükselen yeni binalar, şehrin yeniden ayağa kalktığının en önemli göstergelerinden biri olurken, hemen yanı başındaki konteyner çarşılar ise küçük esnafın verdiği yaşam mücadelesini gözler önüne seriyor. Aynı cadde üzerinde bir tarafta yeni başlangıçların umudu, diğer tarafta ise ayakta kalmaya çalışan esnafın endişesi yaşanıyor. Esnaflar ise tek bir istekte birleşiyor: "Biz de kalıcı iş yerlerine geçmek istiyoruz. Ama önce ayakta kalabilecek şartların oluşması gerekiyor."
